نمایشگر گوشی فقط یک قطعه نیست. تصویر را «پنل» میسازد، روشنایی را مدارهای مربوط به نور تامین میکنند و فرمان لمس را «لایه لمسی» میگیرد. گاهی مشکل فقط در تصویر است، گاهی فقط در لمس، و گاهی هر دو درگیرند.
در این مقاله از بخش ترفند ماگرتا، اگر قبل از تعمیر یا خرید گوشی دست دوم چند تست استاندارد انجام دهید، هم هزینه اضافه نمیدهید و هم دقیقتر تصمیم میگیرید.
بررسیهای بصری و اولیه
قبل از استفاده از کدها یا ابزارها، با بررسیهای ساده میتوانید مشکلات بدیهی را شناسایی کنید:
ترکها یا شکستگیهای فیزیکی: هرگونه ترک روی صفحه حتی اگر گوشی کار میکند میتواند نشانه آسیب به LCD باشد.
لکهها یا تغییر رنگ: وجود لکههای سیاه، هالههای رنگی یا نقاطی که رنگ عوض کردهاند (مثلاً بنفش یا زرد)، میتواند نشانه خرابی پیکسلها یا آسیب به لایههای داخلی LCD باشد.
خطوط روی صفحه: خطوط افقی یا عمودی (معمولاً رنگی) که ثابت هستند یا سوسو میزنند، از نشانههای شایع خرابی LCD هستند.
استفاده از کدهای تست سختافزاری (بسته به برند گوشی)
بسیاری از گوشیها دارای منوی تست مخفی هستند که با شمارهگیری کدهای خاصی قابل دسترسی هستند. این کدها به شما اجازه میدهند رنگها، تاچ و عملکرد کلی LCD را تست کنید.
| برند گوشی | کد تست معمول | نحوه استفاده |
|---|---|---|
| سامسونگ | *#0*# | وارد شمارهگیر شوید و کد را بزنید. منوی تست با گزینههایی مثل Red، Green، Blue برای تست رنگها و Touch برای تست لمسی ظاهر میشود. |
| شیائومی | *#*#6484#*#* یا *#*#64663#*#* | پس از شمارهگیری، منوی تست Hardware ظاهر میشود. گزینه Display را برای تست LCD انتخاب کنید. |
نکته: اگر این کدها روی گوشی شما کار نکرد، مدل دقیق دستگاهتان را جستجو کنید، زیرا ممکن است کدها برای مدلهای خاص متفاوت باشند.
تست عملکرد تاچ
گاهی LCD سالم است اما تاچ مشکل دارد. برای تست تاچ:
- در منوی تست سامسونگ (با کد
*#0*#)، گزینه Touch را انتخاب کنید. سپس تمام نقاط صفحه را با انگشت خود بکشید تا مطمئن شوید همه بخشها پاسخ میدهند. - اگر تاچ در بخشهایی از صفحه کار نمیکند یا با تأخیر پاسخ میدهد، ممکن است لایه تاچ آسیب دیده باشد.
تست رنگها و روشنایی
در منوی تست، میتوانید سلامت نمایشگر را با بررسی رنگهای خالص بسنجید:
- تست رنگهای اصلی: در منوی تست، گزینههای Red، Green و Blue را انتخاب کنید. صفحه باید به طور یکنواخت به هر رنگ درآید. هرگونه ناهنجاری، لکه یا تغییر رنگ نشانه مشکل است.
- تست سفید و سیاه: نمایش رنگ سفید باید یکنواخت باشد (بدون زردی یا کدری). صفحه سیاه نیز نباید دارای نقاط روشن یا روشنایی اضافی باشد.
استفاده از اپلیکیشنهای تست سختافزاری
اگر نمیخواهید از کدها استفاده کنید، اپلیکیشنهایی مانند Display Tester میتوانند به شما کمک کنند:
- این برنامهها تستهای جامعی برای بررسی رنگها، پیکسلهای مرده، لمس و حتی شدت روشنایی ارائه میدهند.
نشانههای کلیدی خرابی LCD
اگر هر یک از موارد زیر را مشاهده کردید، LCD گوشی شما احتمالاً آسیب دیده است:
- سیاه شدن صفحه (گوشی روشن است اما تصویری نیست).
- سوسو زدن یا پرش تصویر.
- بنفش یا قرمز شدن صفحه (معمولاً به دلیل آسیب به کابل اتصال LCD).
- کار نکردن کامل یا بخشی از تاچ (حتی اگر LCD تصویر را نشان دهد).
تفکیک خرابی تصویر و خرابی لمس
خرابی تصویر یعنی خطوط، لکه، تغییر رنگ، پرش نور، تاریکی موضعی یا چشمک زدن. خرابی لمس یعنی بخشی از صفحه پاسخ نمیدهد، لمسها جا میافتد یا بدون لمس شما کلیک و اسکرول انجام میشود. همین تفکیک ساده، مسیر عیبیابی را روشن میکند، چون خرابی لمس همیشه به معنی خرابی پنل تصویر نیست.
بررسی ظاهری قبل از تستهای نرمافزاری
گوشی را در نور کافی نگاه کنید. ترکهای گوشهها، برآمدگی فریم، یا جدا شدن لبه صفحه میتواند نشانه ضربه یا فشار باشد. اگر صفحه از یک سمت کمی بالا آمده، احتمال باد کردن باتری را هم جدی بگیرید، چون باتری بادکرده با فشار تدریجی میتواند نمایشگر را خراب کند.
گلس یا محافظ صفحه را هم بررسی کنید. ترک روی محافظ ممکن است شبیه ترک نمایشگر دیده شود. اگر امکانش هست، ابتدا سطح را تمیز کنید تا خطاهای دیداری کمتر شود.
تست اسکرینشات برای تشخیص مشکل نرمافزاری
از صفحهای که مشکل را نشان میدهد اسکرینشات بگیرید و همان تصویر را روی یک نمایشگر دیگر ببینید. اگر ایراد در اسکرینشات هم دیده شود، احتمال نرمافزاری یا گرافیکی بودن بالاتر میرود. اگر در اسکرینشات اثری نیست اما روی نمایشگر خود گوشی دیده میشود، احتمال خرابی سختافزاری نمایشگر بیشتر است.
تست رنگهای یکدست برای پیکسل مرده و لکهها
یک صفحه کاملاً سفید، کاملاً مشکی، قرمز، سبز و آبی را تمامصفحه نمایش دهید و کل صفحه را با چشم اسکن کنید. پیکسل مرده معمولاً نقطهای ثابت و تیره است که روی رنگهای روشن بیشتر دیده میشود. پیکسل گیر کرده ممکن است روی یک رنگ روشن بماند و در رنگهای دیگر تفاوتش مشخص شود.
در همین تست، لکههای تیره و روشن هم معلوم میشود. لکه تیره که با تغییر رنگ ثابت میماند میتواند نشانه فشار یا آسیب داخلی باشد. لکههای روشن و هالهای هم معمولاً به یکنواخت نبودن نور یا ایراد پنل مربوط است و در پسزمینههای روشن بیشتر توی ذوق میزند.
تست صفحه مشکی در تاریکی برای نشت نور و ابرشدگی
در اتاق نسبتاً تاریک، روشنایی صفحه را بالا ببرید و یک تصویر مشکی نمایش دهید. در بسیاری از پنلهای LCD کمی درخشش طبیعی است، اما لکههای روشن واضح، هالههای گوشهای یا «ابرشدگی» بزرگ میتواند نشان دهد پنل تحت فشار بوده یا یکنواختی نور مشکل دارد. اگر این موضوع شدید است، در فیلم دیدن و کار با حالت تیره آزاردهنده میشود.
تست خاکستری و گرادیان برای بندینگ
روی پسزمینه خاکستری یکنواخت، نوارهای عمودی یا افقی و لکههای کثیفشکل بهتر دیده میشوند. اگر بندینگ واضح است یا لکهها بزرگ و ثابتاند، احتمالاً پنل کیفیت مطلوب ندارد یا آسیب دیده است. این مورد در خرید گوشی دست دوم ارزش بررسی جدی دارد.
تست روشنایی و ثبات نور
روشنایی را چند بار از کم به زیاد تغییر دهید. اگر صفحه چشمک میزند، ناگهان خاموش و روشن میشود یا در روشناییهای پایین پرش آزاردهنده دارد، موضوع را جدی بگیرید. پرش نور میتواند از پنل، اتصال داخلی یا مدارهای مرتبط باشد و معمولاً با یک تنظیم ساده دائمی حل نمیشود.
روشنایی خودکار را هم اگر وجود دارد امتحان کنید. واکنش باید نرم و منطقی باشد، نه تند و جهشی.
تست خوانایی و کنتراست در نور بیرون
بعضی نمایشگرها در محیط داخلی خوب به نظر میرسند، اما زیر نور روز ضعفشان مشخص میشود. اگر امکان دارید، یک صفحه سفید و یک صفحه با متن ریز را در نور طبیعی بیرون ببینید. نمایشگر سالم باید بدون اینکه مجبور شوید روشنایی را تا نهایت ببرید، خوانایی قابل قبول داشته باشد و نوشتهها شارپ و واضح دیده شود. اگر برای دیدن متن باید زاویه گوشی را مرتب عوض کنید یا روشنایی را بیش از حد بالا ببرید، ممکن است پنل کیفیت پایینتر داشته باشد یا شدت نورش افت کرده باشد.
در همین تست، به تغییر ناگهانی روشنایی هم توجه کنید. اگر صفحه زیر نور بیرون مدام بالا و پایین میشود، میتواند از تنظیمات روشنایی خودکار باشد، اما اگر رفتار خیلی جهشی است، ارزش بررسی بیشتر دارد.
علائم مشکوک به رطوبت و آلودگی داخلی
اگر گوشی آب دیده باشد، ممکن است نمایشگر مهآلود شود، لکههای روشن یا تیره پیدا کند یا لمس متناوب بد عمل کند. این علائم گاهی بعد از چند روز ظاهر میشود، چون خوردگی در اتصالات زمان میبرد. اگر علاوه بر مشکل نمایشگر، صدای بلندگو هم خشخش دارد یا دوربین بخار میکند، احتمال رطوبت بالاتر میرود و بهتر است قبل از بدتر شدن، بررسی تخصصی انجام شود.
تست لمس برای نقاط مرده و دقت تایپ
یک متن کوتاه تایپ کنید و ببینید آیا حروف جا میافتد یا نقطهای از صفحه به فشار بیشتری نیاز دارد. سپس در یک صفحه سفید یا برنامه نقاشی، انگشت را آرام در همه جهتها بکشید. اگر خط در یک ناحیه قطع میشود یا مسیر ناگهان میپرد، احتمال خرابی دیجیتایزر در همان نقطه وجود دارد.
اگر لمسها خودبهخود ثبت میشود، ابتدا صفحه را خشک و تمیز کنید و یک بار با شارژر مطمئن تست کنید. اگر باز هم ادامه داشت، لمس شبح معمولاً نشانه مشکل سختافزاری یا رطوبت پنهان است.
تست چندلمسی و ژستهای رایج
زوم دو انگشتی، اسکرول طولانی و جابهجایی سریع بین صفحات را چند دقیقه امتحان کنید. بعضی ایرادهای لمس فقط در استفاده مداوم و سریع مشخص میشود. اگر هنگام زوم، حرکت تکهتکه است یا لمسها گم میشود، چندلمسی ممکن است مشکل داشته باشد.
تست زاویه دید و تغییر رنگ
یک تصویر سفید و یک متن مشکی باز کنید و گوشی را کمی زاویه دهید. تغییر جزئی رنگ در بعضی پنلها طبیعی است، اما اگر یک سمت به شکل محسوس زرد یا آبی میشود، یا با تغییر زاویه لکهها ظاهر و ناپدید میشوند، احتمال کیفیت پایین پنل یا ایراد اتصال مطرح است.
همچنین اگر با فشار خیلی کم روی صفحه، موج رنگی یا لکههای رنگی ایجاد میشود، پنل احتمالاً تحت فشار یا آسیب داخلی است و ریسک بدتر شدن وجود دارد.
نشانههای خرابی ناشی از ضربه
خطوط ثابت عمودی یا افقی، لکههای بنفش یا جوهری، و ناحیههای کاملاً سیاه معمولاً از آسیب فیزیکی پنل خبر میدهد. این نوع ایرادها با تنظیمات حل نمیشود و غالباً نیاز به تعویض مجموعه نمایشگر دارد. اگر لکه سیاه در حال بزرگ شدن است، بهتر است استفاده را محدود کنید چون ممکن است گسترش پیدا کند.
تمایز خرابی نمایشگر با ایراد سطحی
اگر خط یا لکه فقط وقتی صفحه خاموش است دیده میشود و در تصویر روشن اثری ندارد، بیشتر به خراش یا ترک سطحی نزدیک است. اگر در تصویر روشن هم ثابت میماند، احتمالاً به لایههای داخلی یا پنل مربوط است. این تفکیک در خرید گوشی دست دوم خیلی مهم است چون هزینه تعمیر نمایشگر معمولاً بالا است.
نشانههای نمایشگر تعویضشده یا کمکیفیت در گوشی دست دوم
اگر روشنایی در آفتاب ضعیف است، رنگها غیرطبیعی به نظر میرسد، یا لمس گاهی درست و گاهی بد کار میکند، احتمال تعویض غیرهمسطح وجود دارد. چسبکاری نامرتب دور صفحه، فاصله افتادن لبهها یا اختلاف رنگ قاب و فریم هم میتواند نشانه باز شدن گوشی باشد.
در این حالت، همان تستهای رنگ یکدست و صفحه مشکی را با دقت بیشتری انجام دهید، چون ضعف کیفیت معمولاً در یکنواختی و کنتراست خودش را نشان میدهد.
چه زمانی باید سراغ تعمیر تخصصی رفت
اگر خطوط ثابت، ناحیه سیاه، پرش شدید نور یا نقاط مرده لمس دارید، معمولاً راهحل پایدار تعمیر تخصصی یا تعویض مجموعه نمایشگر است. اگر ایراد فقط در یک برنامه رخ میدهد یا با ریستارت از بین میرود، احتمال نرمافزاری بودن بیشتر است. در صورت تردید، چند ساعت با حداقل برنامههای جانبی کار کنید تا ببینید مشکل ثابت میماند یا نه.
- اگر پس از تستهای بالا، مشکلی مانند خطوط، لکهها یا کار نکردن تاچ مشاهده کردید.
- اگر گوشی ضربه خورده و حتی اگر ترک خارجی ندارد، ممکن است لایههای داخلی LCD آسیب دیده باشند.
- تعویض LCD معمولاً نیازمند تخصص است و بهتر است به تعمیرکار مجاز مراجعه کنید.
خلاصه و جمعبندی
برای فهمیدن سلامت LCD گوشی:
- بررسی بصری برای ترک، لکه یا خطوط.
- استفاده از کدهای تست.
- تست تاچ و رنگها در منوی تست.
- استفاده از اپلیکیشنهای مخصوص اگر کدها کار نکردند.
- مراجعه به تکنسین در صورت وجود هرگونه مشکل جدی.
پرسش های متداول
چطور بفهمیم خط روی صفحه از ال سی دی است یا از گلس؟
اگر خط فقط روی سطح و در حالت خاموش دیده میشود و در تصویر روشن اثری ندارد، معمولاً سطحی است. اگر در تصویر روشن هم ثابت بماند، احتمالاً مربوط به پنل یا لایههای داخلی است.
پیکسل مرده دقیقاً چه شکلی است؟
معمولاً یک نقطه ثابت است که روی رنگهای روشن تیره دیده میشود و با تغییر تصویر جابهجا نمیشود.
نشت نور در LCD طبیعی است یا خرابی؟
مقدار خیلی کم میتواند طبیعی باشد، اما لکههای روشن واضح و بزرگ در صفحه مشکی و اتاق تاریک نشانه مشکل جدیتر است.
لمس شبح یعنی چه و چرا رخ میدهد؟
یعنی صفحه بدون لمس شما واکنش نشان میدهد. میتواند از خرابی دیجیتایزر، رطوبت یا نویز شارژر باشد. اگر با شارژر مطمئن هم تکرار شود، احتمال سختافزاری بودن بالاتر میرود.
اگر صفحه چشمک بزند یا روشنایی بپرد، چه کار کنیم؟
تنظیمات روشنایی و روشنایی خودکار را بررسی کنید و گوشی را ریستارت کنید. اگر ادامه داشت، احتمال ایراد پنل یا اتصالات وجود دارد و بهتر است بررسی تخصصی انجام شود.
نتیجه گیری
برای تشخیص سالم بودن السیدی گوشی، چند تست ساده کافی است: رنگهای یکدست برای پیکسلها و لکهها، صفحه مشکی در تاریکی برای نشت نور و ابرشدگی، خاکستری برای بندینگ، و آزمون لمس در همه نقاط. اسکرینشات هم کمک میکند بین مشکل نرمافزاری و مشکل سختافزاری تفکیک بهتری داشته باشید.
اگر نشانههایی مثل خطوط ثابت، ناحیه سیاه، پرش شدید نور یا لمس مرده را دیدید، معمولاً موضوع با تنظیمات حل نمیشود و تصمیم درست، تعمیر تخصصی یا تعویض مجموعه نمایشگر است. اگر هم قصد خرید گوشی دست دوم دارید، همین تستهای کوتاه میتواند جلوی یک هزینه سنگین بعدی را بگیرد.
به اشتراک گذاری نظرات شما
اگر تجربهای از خرابی نمایشگر، پیکسل مرده، نشت نور یا مشکل لمس داشتهاید، علائمی را که دیدید و روشی را که برای تست استفاده کردید بنویسید تا دیگران هم تصمیم دقیقتری بگیرند.
