چرا از پشت یخچال آب میاد؟ نشانهای از نیاز به سرویس دورهای
ایرادی رایج در یخچالهای خانگی ؛ نشتی پنهان در بخش پشتی دستگاه
جمع شدن آب پشت یخچال هم آزاردهنده است و هم میتواند به کفپوش و کابینت آسیب بزند. نکته مهم این است که «آب از پشت یخچال» همیشه به معنی خرابی بزرگ نیست. خیلی وقتها مشکل از مسیر تخلیه آب دیفراست، سینی تبخیر یا یک اتصال شل در شلنگ آبسردکن و یخساز شروع میشود و با چند بررسی ساده برطرف میشود.
در این مقاله از بخش سبک زندگی ماگرتا، توضیح میدهم آبِ پشت یخچال معمولاً از کجا میآید، هر علت چه نشانههایی دارد، چطور منبع نشتی را پیدا کنید، چه کارهایی را میشود در خانه انجام داد و چه زمانی بهتر است کار را به تعمیرکار بسپارید.
آب پشت یخچال از کجا تولید میشود
حتی اگر یخچال شما آبسردکن و یخساز نداشته باشد، باز هم به طور طبیعی «آب تولید میکند». در یخچالهای بدون برفک، برفک روی اواپراتور در چرخه دیفراست ذوب میشود. آب حاصل باید از ناودان و لوله تخلیه پایین برود و داخل سینی تخلیه نزدیک کمپرسور جمع شود تا با گرمای کمپرسور و جریان هوا تبخیر شود.
اگر در این مسیر گرفتگی، یخزدگی، نشتی یا جابهجایی رخ بدهد، آب به جای تبخیر و تخلیه درست، سرریز میشود و ممکن است از پشت دستگاه یا زیر آن بیرون بزند.
دلایل اصلی آب ریختن از پشت یخچال
گرفتگی لوله تخلیه آب (ناودان): این شایعترین علت است. آب حاصل از ذوب برفکها باید از طریق لولهای باریک به سینی تخلیه در پشت یخچال هدایت شود. اگر این لوله به دلیل ذرات غذا، رسوبات یا یخزدگی مسدود شود، آب راهی جز سرریز شدن در داخل یخچال و سپس نشت از پشت نخواهد داشت.
مشکلات مربوط به سینی تخلیه آب: پر شدن یا سرریز سینی زمانی رخ میدهد که لوله تخلیه مسدود باشد و آب جمعشده بیش از ظرفیت سینی شود. همچنین ممکن است سینی به مرور زمان دچار ترک یا شکستگی شود و نتواند آب را به درستی نگه دارد.
یخ زدن اواپراتور یا لوله تخلیه: اگر سیستم خنککننده بیش از حد کار کند یا درب یخچال به درستی بسته نشود، رطوبت اضافی میتواند باعث یخزدگی اواپراتور و حتی لوله تخلیه شود. این یخزدگی مسیر خروج آب را مسدود کرده و باعث نشت میشود.
خرابی یخساز یا آبسردکن: در یخچالهایی که به یخساز یا آبسردکن مجهز هستند، شل بودن اتصالات یا خرابی شیرآلات و لولههای آبرسانی میتواند موجب نشت آب از پشت یا زیر یخچال شود.
خرابی لاستیک دور درب (گسکت): اگر لاستیک دور درب خراب، فرسوده یا کثیف باشد، هوای گرم و مرطوب وارد یخچال میشود. این رطوبت اضافی بار سیستم دیفراست را افزایش داده و میتواند باعث تولید آب بیش از حد و در نهایت نشت از پشت یخچال شود.
شایعترین علت، گرفتگی یا یخزدگی مسیر تخلیه دیفراست
رایجترین علت آبریزی پشت یخچال، گرفتگی یا یخزدگی ناودان و لوله دیفراست است. وقتی دهانه تخلیه با خردههای غذا، رسوب یا یخ بسته شود، آبِ دیفراست راه خروج پیدا نمیکند. نتیجه این میشود که آب در کف فریزر جمع میشود، یخ میزند و در نهایت از مسیرهای دیگر، مثل زیر دستگاه یا پشت آن، بیرون میزند.
نشانههای معمول این مشکل شامل ورقه یخ در کف فریزر، آب زیر کشوهای یخچال، یا نشتیهای دورهای است که بیشتر بعد از چند ساعت کارکرد و مخصوصاً بعد از چرخه دیفراست دیده میشود.
مشکل در سینی تخلیه یا تبخیر
آبی که از لوله دیفراست پایین میآید در سینی تخلیه میریزد. اگر سینی ترک بردارد، از جای خودش دربیاید یا کج نصب شده باشد، آب از پشت یخچال چکه میکند. گاهی هم سینی سالم است اما آب بیش از حد جمع میشود و تبخیر بهخوبی انجام نمیشود، مثلاً وقتی پشت یخچال خیلی کثیف است، جریان هوا ضعیف شده یا دستگاه در فضای خیلی سرد و بدون گردش هوا قرار گرفته است.
اگر نشتی بیشتر «نزدیک کمپرسور و پایین پشت یخچال» دیده میشود و داخل فریزر نشانه واضحی ندارید، بررسی سینی تبخیر و اطراف آن منطقی است.
نشتی شلنگ و اتصالات آبسردکن و یخساز
اگر یخچال شما آبسردکن یا یخساز دارد، یک شلنگ آب تا پشت یخچال و سپس تا شیر برقی و فیلتر و یخساز کشیده شده است. شل شدن اتصالات، ترک ریز شلنگ یا نشتی در محل اتصال، باعث میشود آب قطرهقطره پشت دستگاه بریزد و در طول روز به شکل یک لکه یا چاله آب دیده شود.
در این حالت، نشتی معمولاً با استفاده از آبسردکن یا تولید یخ ارتباط دارد. یعنی بعد از آب گرفتن، بعد از چند سیکل یخسازی، یا بعد از تعویض فیلتر، احتمال خیس شدن پشت یخچال بیشتر میشود.
شیر برقی ورودی و نشتیهای کم اما پیوسته
شیر برقی ورودی معمولاً پشت یخچال نصب است. اگر داخل شیر درست آببندی نکند یا رسوب بگیرد، ممکن است آب خیلی کم اما پیوسته عبور کند. این حالت هم میتواند پشت یخچال را نمدار کند و هم در یخساز باعث یخزدگی و سپس آبریزی شود. اگر اطراف شیر برقی یا زیر آن همیشه نم دارد یا رد آب روی بدنه میبینید، احتمال خرابی یا نشتی در همین بخش وجود دارد.
فیلتر آب و جا نخوردن صحیح آن
در مدلهایی که فیلتر آب دارند، جا نخوردن درست فیلتر یا فرسودگی واشرها میتواند باعث نشتی شود. این مشکل معمولاً بعد از تعویض فیلتر شروع میشود. اگر اخیراً فیلتر را عوض کردهاید، یک بار خارج کردن و نصب دوباره با دقت، و بررسی تمیز بودن محل نشیمن میتواند کمک کند.
درزگیر درب و تولید آبِ بیش از حد
خرابی یا کثیفی لاستیک دور درب میتواند ورود رطوبت را زیاد کند. رطوبت بیشتر یعنی برفک بیشتر، و برفک بیشتر یعنی آب دیفراست بیشتر. اگر همزمان با آبریزی، برفک غیرعادی یا یخزدگی اطراف درب میبینید، تمیز کردن درزگیر و اطمینان از بسته شدن کامل درب را جدی بگیرید.
تراز نبودن یخچال
اگر یخچال بعد از جابهجایی تراز نباشد، آب ممکن است در مسیرهای طراحیشده حرکت نکند و در کف محفظهها یا سینی تخلیه سرریز کند. اگر نشتی پس از جابهجایی شروع شده، بررسی پایهها و لق نبودن دستگاه میتواند مشکل را کاهش دهد.
راهحلهای عملی برای رفع مشکل
در بررسی و رفع مشکل آب ریختن از پشت یخچال، ابتدا باید مشخص شود آب از کدام ناحیه نشت میکند. اگر نشت از پشت یخچال باشد، تمرکز اصلی روی بررسی لوله تخلیه و سینی تخلیه است. در این حالت، تمیز کردن لوله تخلیه با آب گرم و بررسی سالم بودن سینی اهمیت دارد.
اگر نشت از زیر یخچال مشاهده شود، باید یخساز و آبسردکن و اتصالات آبرسانی آنها بررسی شوند. در صورتی که آب در داخل یخچال جمع میشود، بررسی لاستیک دور درب و میزان چفت شدن درب ضروری است. اگر با انجام این بررسیها مشکل برطرف نشود، تماس با تکنسین توصیه میشود.
مراحل عیبیابی و رفع مشکل
بررسی و تمیز کردن لوله تخلیه (ناودان)
ابتدا برق یخچال را قطع کنید. لوله تخلیه معمولاً در قسمت داخلی پشتی یخچال یا در فریزر قرار دارد. میتوان با استفاده از یک سیم نازک و انعطافپذیر یا ریختن آب گرم به آرامی گرفتگی را باز کرد. استفاده از مخلوط جوش شیرین و آب گرم نیز برای باز کردن مسیر تخلیه مؤثر است. برای تمیزکاری عمیقتر، میتوان از سرنگ برای وارد کردن آب گرم با فشار ملایم استفاده کرد.
بررسی سینی تخلیه
سینی تخلیه معمولاً در پشت یخچال و نزدیک کمپرسور قرار دارد. سینی را بیرون آورده، تمیز کنید و از نبود ترک یا شکستگی مطمئن شوید. در صورت مشاهده آسیب، سینی باید تعویض شود.
بررسی یخساز و آبسردکن
در صورت وجود این امکانات، شیر آب ورودی به یخچال را ببندید و اتصالات لولههای پشت یخچال را بررسی کنید. اگر اتصالی شل بود، آن را محکم کنید. در صورتی که مشکل از شیر یا قطعات داخلی یخساز باشد، بهتر است از تکنسین کمک گرفته شود.
بررسی لاستیک دور درب
لاستیک دور درب را به دقت تمیز کنید تا ذرات غذا یا گرد و غبار باقی نماند. میتوان با قرار دادن یک کاغذ بین درب و بدنه و بستن درب، میزان چفت شدن را بررسی کرد. اگر لاستیک فرسوده باشد و به خوبی نچسبد، نیاز به تعویض دارد.
تفاوت نشتی واقعی با تعریق و رطوبت محیط
گاهی آنچه به نظر «نشتی» میآید، در واقع تعریق یا کندانس روی بدنه پشتی و لولهها است. اگر هوای آشپزخانه بسیار مرطوب باشد یا یخچال خیلی نزدیک دیوار قرار گرفته باشد، ممکن است قطرات آب روی لولههای سرد یا روی دیوارهها تشکیل شود و پایین بریزد. این حالت معمولاً مقدار کمی آب تولید میکند، به شکل نم و قطرههای ریز است و نشانهای از خیس شدن اتصالات آب یا تجمع آب در کف فریزر همراهش نیست.
در مقابل، نشتی واقعی معمولاً یا به صورت چکه پیوسته از یک نقطه مشخص دیده میشود یا به صورت سرریز دورهای که هر بار مقدار قابل توجهی آب تولید میکند. اگر با دستمال خشک کنید و چند ساعت بعد دوباره همانجا کاملاً خیس شود، به احتمال زیاد با نشتی یا سرریز طرف هستید نه تعریق معمولی.
چند آزمون ساده برای محدود کردن علت
اگر یخچال آبسردکن ندارد، احتمالهای مرتبط با شلنگ آب حذف میشود و تمرکز اصلی روی دیفراست و سینی تخلیه میرود. در این حالت، نگاه کردن به کف فریزر و زیر کشوهای یخچال، سریعترین سرنخ را میدهد. وجود یخ یا آب داخل محفظهها معمولاً یعنی آب در مسیر درست به سینی نمیرسد.
اگر یخچال آبسردکن دارد، یک آزمون ساده این است که شیر آب ورودی را ببندید ولی برق دستگاه را وصل بگذارید. اگر نشتی در همان روز متوقف شد، یعنی بخش عمده مشکل از مسیر آب ورودی است. اگر با وجود بسته بودن شیر آب باز هم پشت یخچال خیس میشود، احتمال دیفراست و سینی تبخیر پررنگتر میشود. این آزمون کمک میکند بدون باز کردن قطعات، مسیر تشخیص کوتاهتر شود.
چطور منبع آب را سریع پیدا کنیم
برای تشخیص، به زمان و الگوی نشتی توجه کنید. اگر نشتی بعد از آب گرفتن یا کار کردن یخساز بیشتر میشود، اول سراغ شلنگ آب، اتصالات، شیر برقی و فیلتر بروید. اگر نشتی مستقل از استفاده از آبسردکن است و کف فریزر یخ یا آب میبینید، مسیر دیفراست محتملتر است.
یک روش کاربردی این است که دستگاه را کمی جلو بکشید، برق را برای ایمنی قطع کنید، و با چراغقوه رد خیسی را از بالا به پایین دنبال کنید. سپس برای یک روز یخساز را خاموش کنید و از آبسردکن استفاده نکنید. اگر نشتی قطع شد، احتمالاً مسیر آب ورودی دخیل است، و اگر قطع نشد، به دیفراست و سینی تبخیر شک کنید.
کارهایی که در خانه میتوانید انجام دهید
قبل از هر کاری برق یخچال را قطع کنید و اگر به آب شهری وصل است، شیر آب پشت یخچال را ببندید. اگر کف فریزر یخ زده یا آب جمع شده، احتمال گرفتگی دیفراست بالاست. در بسیاری از مدلها میشود با آب گرم و مقدار کم، دهانه تخلیه را باز کرد و اجازه داد یخها آب شوند، اما باید مراقب قطعات پلاستیکی و سیمها بود و از ابزار تیز استفاده نکرد.
اگر منبع، شلنگ آب است، اتصالات را با دست بررسی کنید و در صورت شل بودن، طبق نوع اتصال محکم کنید. اگر شلنگ ترک خورده یا خشک شده، تعویض شلنگ امنترین راه است. سینی تخلیه هم اگر قابل دسترس باشد، باید از نظر ترک و جابهجایی بررسی و تمیز شود.
نکات پیشگیری از تکرار مشکل
همیشه مواد غذایی، بهویژه مایعات، در ظروف دربسته نگهداری شوند تا از ورود ذرات به سیستم تخلیه جلوگیری شود. تمیز کردن منظم سینی تخلیه و دهانه لوله، بستن کامل درب یخچال و فریزر و تنظیم دمای مناسب از مهمترین اقدامات پیشگیرانه هستند. دمای یخچال بهتر است بین ۳ تا ۵ درجه سانتیگراد و دمای فریزر حدود منفی ۱۸ درجه سانتیگراد تنظیم شود تا میزان برفک و آب اضافی کاهش یابد.
چه زمانی بهتر است تعمیرکار بیاید
اگر نشتی از شیر برقی، محفظه فیلتر، یا مسیرهای داخلیِ غیرقابل دسترس باشد، یا اگر برای دسترسی باید پنلهای برقی باز شود، بهتر است تعمیرکار کار را انجام دهد. همچنین اگر آبریزی همراه با افت سرمایش، یخزدگی شدید یا رفتار غیرعادی دستگاه است، تاخیر میتواند هزینه را بیشتر کند.
پیشگیری از تکرار نشتی
تمیز نگه داشتن پشت یخچال به تبخیر بهتر آب سینی کمک میکند. تمیز کردن درزگیر درب و بستن سریع درب، تولید برفک و آب دیفراست را کم میکند. اگر فیلتر آب دارید، تعویض بهموقع و نصب صحیح آن جلوی نشتیهای ناگهانی را میگیرد. بعد از هر جابهجایی هم تراز بودن دستگاه را دوباره بررسی کنید.
پرسش های متداول
چرا آب از پشت یخچال میآید؟
معمولاً یا آب دیفراست بهخاطر گرفتگی مسیر تخلیه سرریز میکند یا سینی تخلیه مشکل دارد، و در مدلهای دارای آبسردکن، نشتی شلنگ و اتصالات هم بسیار رایج است.
از کجا بفهمم مشکل از دیفراست است یا از شلنگ آب؟
اگر نشتی ارتباطی با استفاده از آبسردکن و یخساز ندارد و همزمان در کف فریزر یخ یا آب میبینید، دیفراست محتملتر است، اما اگر بعد از آب گرفتن یا تولید یخ بیشتر میشود، شلنگ و شیر برقی را بررسی کنید.
اگر کف فریزر یخ زده و آب هم پشت یخچال جمع میشود، چه معنی دارد؟
این حالت اغلب با گرفتگی یا یخزدگی لوله تخلیه دیفراست هماهنگ است و آبِ ذوبشده راه خروج پیدا نمیکند و سرریز میشود.
آیا خرابی لاستیک دور درب میتواند باعث آبریزی شود؟
بله، چون ورود رطوبت را بالا میبرد و برفک و آب دیفراست زیاد میشود و در نهایت احتمال سرریز و نشتی افزایش پیدا میکند.
چه زمانی باید سریعتر تعمیرکار را خبر کنم؟
وقتی نشتی از شیر برقی، فیلتر یا بخشهای پنهان باشد، یا وقتی آبریزی شدید و همراه با افت سرمایش یا علائم غیرعادی رخ دهد، مراجعه به تعمیرکار امنتر است.
نتیجه گیری
آبآمدن از پشت یخچال معمولاً از سه مسیر اصلی میآید: مشکل در تخلیه آب دیفراست، ایراد در سینی تبخیر، یا نشتی در مسیر آب ورودیِ آبسردکن و یخساز. با توجه به زمان وقوع نشتی و نشانههایی مثل یخ در کف فریزر یا خیسی اطراف اتصالات، میتوانید منبع مشکل را سریعتر پیدا کنید.
اگر مشکل ساده باشد، با باز کردن مسیر تخلیه، تمیزکاری، تنظیم تراز یا محکم کردن اتصالات میشود آن را حل کرد. اما اگر نشتی از قطعات حساس یا مسیرهای داخلی باشد، بهتر است برای جلوگیری از خسارت بیشتر، تعمیر تخصصی انجام شود.
به اشتراک گذاری نظرات شما
آبریزی پشت یخچال برای شما در چه شرایطی رخ میدهد، بعد از دیفراست، بعد از آب گرفتن، یا به صورت دائمی؟ تجربهتان را بنویسید و بگویید مشکل با چه راهی حل شد تا دیگران هم راحتتر عیبیابی کنند.
