معنی و جواب شعر شکوه چشمان تو فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای

معنی و جواب شعر شکوه چشمان تو فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای ؛ در این نوشته با معنی کلمات و آرایه های ادبی و جواب سوالات درک و دریافت شعر شکوه چشمان تو صفحه ۱۰۵ صفحه کتاب فارسی و نگارش ۳ دوازدهم متوسطه دوم رشته های فنی حرفه ای و کاردانش آشنا می شوید. در ادامه با بخش آموزش و پرورش ماگرتا همراه ما باشید.

همچنین بخوانید: گام به گام کتاب فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه‌ای و کاردانش

معنی و ارایه های شعر شکوه چشمان تو فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای

نوع ادبی این شعر غنایی است، مرثیه ای در رثای شهید حججی، شاعر مدافع حرم از مرتضی امیری اسفندقه شاعر انقالب اسلامی است.

قالب و وزن شعر شکوه چشمان تو چیست ؟

پاسخ: قالب: قصیده / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (رشته انسانی) / لحن: تغزلی

آه، این، سرِ بریدهٔ ماه است در پگاه؟ / یا نه! سرِ بریدهٔ خورشیدِ شامگاه؟

معنی: آیا این شهید سر بریده همچون ماهی است که در پگاه طلوع کرده است؟ (شاعر تصویر هلال ماه را به سربریدگی آن تعبیر می کند.) خورشید سرب ریده است به هنگام غروب؟

آرایه‌ها: تشبیه در هر دو مصراع: این سر بریده شهید مانند سر بریده خورشید و ماه است
پگاه، شامگاه: تضاد
بیت تجاهل العارف دارد.
سر ماه و سِر خورشید: اضافهٔ استعاری، تشخیص
تناسب: ماه، خورشید
واژه آرایی: سر، بریده
مجاز: سر مجاز از گردن است.
آه و ماه: جناس ناقص اختلافی
سر بریده: آرایه تکرار
واج آرایی «ر»
خورشید و پگاه و شامگاه: مراعات نظیر (تناسب)

پیام: زیبایی پیکر شهید

خورشید، بی حفاظ نشسته به روی خاک؟ / یا ماه بی ملاحظه افتاده بین راه؟

معنی: آیا سر بریده، خورشید است که بدون هیچ پوششی خود را از آسمان به روی خاک انداخته؟ یا ماه است که بدون ملاحظه زیبایی هایش، خود را روی زمین و بین راه انداخته است؟

آرایه‌ها: خورشید، ماه: استعاره از سر شهید
خاک: مجاز از زمین
نشستن خورشید روی خاک: تشخیص و استعاره
ماه و راه: جناس ناقص اختلافی
خورشید و ماه: تناسب
بی ملاحظه ماه زیباست و بی ملاحظگی در مورد زیبارو یعنی زیبایی خود را آشکارا در معرض دید قرار دادن.

پیام: ارزشمندی پیکر شهید

ماه آمده به دیدن خورشید، صبح زود / خورشید رفته است سر شب سراغ ماه

معنی: گویا که ماه، صبح زود به دیدن رزمنده شهید آمده است و یا خورشید، شب آمده تا با شهید ملاقات کند.

آرایه‌ها: جانبخشی
واژه آرایی: ماه، خورشید
تضاد: صبح، شب؛ آمده، رفته
خورشید نخست: استعاره از سر شهید
ماه دوم: استعاره از سر شهید
ماه و خورشید: استعاره از شهید حججی
ماه و خورشید: مراعات نظیر
خورشید و ماه: آرایه تکرار
آمدن ماه به دیدن خورشید و رفتن خورشید سراغ ماه: تشخیص و استعاره
آمده و رفته – خورشید و ماه – صبح و شب: تضاد
واج آرایی «د».

پیام: ارزشمندی پیکر شهید

حُسنِ شهادت از همه حُسنی فراتر است / ای محسنِ شهید من، ای حُسنِ بی گناه

معنی: زیبایی و نیکویی شهادت، از هر زیبایی ای برتر است. ای محسن حججی شهید، ای زیبای بی گناه.

آرایه‌ها: واژه آرایی: حسن، ای
واج آرایی: «ن»
کلّ بیت تلمیح به آیه قرآن
حُسن: آرایه تکرار
حُسن در مصراع دوم: استعاره از شهید

پیام: ارزش شهادت

ترسم تو را ببیند و شرمندگی کِشد / یوسف، بگو که هیچ نیاید برون ز چاه

معنی: ای شهید! تو از حضرت یوسف هم زیبا‌تری و من می‌ترسم که او با دیدن تو اندوهگین و شرمنده شود.

آرایه‌ها: تلمیح به داستان حضرت یوسف
می‌ترسم: ایهام (۱- یقین دارم. ۲- واهمه دارم)
هیچ نیاید برون ز چاه: کنایه از اینکه خود را آشکار نکند.
یوسف: نماد زیبایی
یوسف و چاه: مراعات نظیر

پیام: زیبایی شهادت

شاهد نیاز نیست که در محضر آورند / در دادگاه عشق رگ گردنت گواه

معنی: نیازی به حضور شاهد و گواه نیست؛ زیرا در دادگاه عشق، رگِ گردنِ تو، خود گواهی خواهد داد که در راه عشق شهید شده ای.

آرایه‌ها: دادگاه عشق: اضافهٔ تشبیهی؟
رگ گردن مانند گواه: تشبیه
واج آرایی «گ» و «د»
رگ گردنت گواه: کنایه از جان باختن و شهادت
گواهی دادن رگ گردن: تشخیص و استعاره

پیام: شاعر به ویژگی‌های عاشق شهادت بودن، اسارت و شرافت شهید اشاره دارد.

دارد اسارت تو به زینب اشارتی / از اشتیاق کیست که چشمت کشیده راه؟

معنی: اسارت تو مانند اسارت حضرت زینب است. به شوق دیدن چه کسی چشم به راه و منتظر هستی؟

آرایه‌ها: اسارت، اشارت: جناس ناهمسان اختلافی
چشمت کشیده راه: ترکیب کنایی است؛ یعنی به راه چشم دوخته شده است؛ به راه می‌نگری و منتظر هستی.
بیت، تلمیح دارد به واقعهٔ عاشورا و اسارت حضرت زینب
واج آرایی: «ش»

پیام: شهید، راه حضرت زینب را می‌رود، انتظار برای آمدن نجات دهنده

از دوردست می‌رسد آیا کدام پیک؟ / ای مسلم شرف، به کجا می‌کنی نگاه؟

معنی: آیا از دوردست ها برای تو قرار است پیکی برسد که اینچنین نگاه زیباست به آنجا خیره شده؟ ای مسلمان شریف و بزرگوار به کجا می نگری؟

آرایه‌ها: به قرینهٔ پیک و مسلم بیت تلمیح دارد، به ماجرای مسلم بن عقیل پیک امام حسین به سوی کوفیان
مسلم: ایهام (مسلمان، مسلم بن عقیل)
استعاره: شهید با نام مسلم بن عقیل مورد خطاب واقع شده است.
پیک و مسلم: مراعات نظیر
مسلم شرف: استعاره از شهید حججی

پیام: انتظار برای آمدن نجات دهنده

لبریز زندگی است نفس‌های آخرت / آورده مرگ گرم به آغوش تو پناه

معنی: نفس‌های آخر تو، نشانه مرگ تو و پایان کار تو نیست؛ بلکه امید زندگی است، برای همین است که مرگ به تو پناه آورده است تا پایان کارش نباشد و از شهادت تو، زندگی بیابد.

آرایه‌ها: لبریز زندگی است نفس‌های آخرت: متناقض نما (پارادوکس)
مصراع دوّم: تشخیص و استعاره
تضاد: مرگ، زندگی
مرگ گرم …: حس‌آمیزی، متناقض نما
گرم بودن مرگ: حس آمیزی و تناقض (پارادوکس)

پیام: شهادت مرگ نیست.

یک کربلا شکوه به چشمت نهفته است / ای روضهٔ مجسّمِ گودال قتلگاه

معنی: ای شهید، در چشمان تو شکوه و عظمت کربلا دیده می‌شود. شهادت تو، گودال قتلگاه امام حسین را ذهن‌های ما مجسم می‌کند.

آرایه‌ها: بیت تلمیح دارد به واقعهٔ عاشورا و گودال قتلگاه که پیکر مطهّر امام حسین در آن افتاد و در آنجا به شهادت رسید. نیز با توجه به قرینهٔ روضه اشاره ای دارد به روضه خوانی در سوگ حضرت.
یک کربلا: کنایه از بسیار
چشم شهید مانند کربلا: تشبیه
روضه … : استعاره از شهید
تناسب: کربلا، گودال، قتلگاه
روضه: ایهام ۱ .بهشت ۲.ذکر مصیبت

پیام: شکوه شهید

معنی کلمات و واژه های شعر شکوه چشمان تو مرتضی امیری اسفندقه فارسی و نگارش دوازدهم فنی

پگاه: بامداد، صبح زود
شامگاه: شب
بی‌ملاحظه: بی‌احتیاط و بی‌پروا
سراغ: نشانی
شاهد: گواه و شهادت دهنده
محضر: پیشگاه، محل حضور، دفترخانه، اینجا به معنای دادگاه
اسارت: گرفتاری و حبس (اسیر شدن)
شرف: بزرگواری
پناه: امان، حفاظ
شکوه: بزرگی و جلال
روضه: ذکر مصیبت و نوحه‌سرایی
مجسم: نمایان، تجسم یافته
نهفته: پنهان شده
پیک: نامه بر، فرستاده
حسن: زیبایی
فراتر: برتر
بی حفاظ: بدون حصار و نرده

پاسخ درک و دریافت صفحه ۱۰۵ شعر شکوه چشمان تو فارسی و نگارش دوازدهم فنی

۱) برای خوانش مناسب شعر، بهتر است ترکیبی از کدام انواع لحن را به کار گیریم؟

پاسخ: بهتر است از لحن عاطفی و عاشقانه استفاده کنید. چرا که شعر درباره شهیدی است که سرش را فدای آرمان هایش کرده و سرشار از عواطف و احساسات شاعر نسبت به او می باشد.

۲) با توجّه به متن شعرخوانی به پرسش‌های زیر پاسخ دهید.

الف) در بیت‌های ششم تا هشتم، شاعر به کدام ویژگی‌های شهید محسن حججی اشاره دارد؟

پاسخ: در بیت ششم اشاره شده که شهید حججی عاشق شهادت بوده است.
در بیت هفتم اشاره به این شده که شهید حججی در غربت اسیر شده است.
در بیت هشتم هم به این مورد اشاره شده که شهید حججی در انتظار منجی عالم بشریت می باشد.
در مجموع هر سه بیت در مورد ایثار، فداکاری، اسارت، شرافت و نهایت اشتیاق او برای شهادت در راه خدا می باشد.

ب) برای پاسداشت ارزش‌های قیام عاشورا و راه شهدا چه باید کرد؟

پاسخ: ما باید با قلم و قدم خود راه آنها را طی کنیم. با تهیه گزارش از قیام عاشورا و تألیف کتاب های شهادت، راه درست را به جوانان نشان داد و آنان را تشویق کرد که همچون امام حسین علیه السلام در مقابل ظلم و ستم زمان خود بایستند و از مرگ عمدی نهراسند.

توجه: شما دانش آموزان عزیز و کوشا می توانید برای دسترسی سریع تر و بهتر به مطالب کمک درسی کتاب فارسی و نگارش پایه دوازدهم فنی حرفه ای و کاردانش متوسطه دوم ، کلمه و عبارت « ماگرتا » را به همراه مطلب مورد نظر خود جستجو کنید.

بعدی: جواب درس دهم نگارش علمی مقاله نویسی (۱) فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای
معنی شعر خوان هشتم درس یازدهم فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای
جواب کارگاه متن پژوهی درس یازدهم فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای

قبلی: معنی گنج حکمت تیرانا فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای
جواب کارگاه متن پژوهی درس نهم فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای
معنی شعر فصل شکوفایی درس نهم فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای

✏️ در انتها امیدواریم که مقاله معنی و جواب درک و دریافت شعر شکوه چشمان تو کتاب فارسی و نگارش دوازدهم فنی حرفه ای و کاردانش متوسطه دوم ، برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد. نظرات خود را در بخش دیدگاه به اشتراک بگذارید.