جواب درس چهارم منطق دهم انسانی ✏️ اقسام و شرایط تعریف

جواب درس چهارم منطق دهم انسانی ؛ در این مطلب به پاسخ و جواب فعالیت های تمرین و فعالیت تکمیلی صفحه ۳۳ ، ۳۶ و ۳۷ درس ۴ چهارم «اقسام و شرایط تعریف» کتاب منطق پایه دهم رشته انسانی پرداخته ایم. در ادامه با بخش آموزش و پرورش ماگرتا ، همراه ما باشید.

بعدی: جواب درس پنجم منطق دهم انسانی

جواب تمرین صفحه ۳۳ درس ۴ منطق دهم انسانی

اقسام تعریف‌های زیر را مشخص کنید:

– نبی: لفظی عربی به معنای پیام‌آور، از ریشهٔ «نبأ». (تعریف لغوی)
– نبی: انسا‌ن‌هایی همچون حضرت ابراهیم، عیسی و موسی و حضرت محمد (ص). (تعریف از طریق ذکر مصادیق)
– نبی: کسی که از عالم غیب خبر می‌دهد؛ معجزه ارائه می‌کند و انسان‌ها را به سوی اطاعت خداوند فرا می‌خواند. (تعریف مفهومی)
– بیماری‌های ویروسی: به بیماری‌هایی همچون سرماخوردگی، آنفلوآنزا، آبله مرغان و اُریون گفته می‌شود. (تعریف از طریق ذکر مصادیق)
– سوبسید: یارانه. (تعریف لغوی)
– مسجد: ساختمانی که مسلمانان برای دعا و عبادت و خواندن نماز به آنجا می‌روند. (تعریف مفهومی)
– خانه: (تعریف از طریق ذکر مصادیق)
– خفاش: پستانداری که پرواز می‌کند و در شب شکار می‌رود. (تعریف مفهومی)
– انسان: حیوان ناطق. (تعریف تحلیلی مفهومی)

پاسخ تمرین صفحه ۳۶ درس چهارم منطق دهم انسانی

اِشکال تعریف‌های زیر را بیان کنید:

– انسان: حیوان راست قامت. 

پاسخ: مانع اغیار نیست. حیوان راست قامت شامل گوریل و… هم می‌شود.

– زمان: امری که با ساعت که همان ابزار اندازه گیری زمان است، سنجیده می‌شود. 

پاسخ: تعریف دوری است زیرا زمان را با ساعت و ساعت را با زمان (ابزار اندازه گیری زمان) تعریف کرده است.

– مثلث: شکلی با سه ضلع مساوی.

پاسخ: جامع افراد نیست؛ زیرا شامل تمامی انواع مثلث نیست و تنها شامل مثلث متساوی الاضلاع می‌شود.

– پرنده: حیوانی که پرواز می‌کند. 

پاسخ: جامع افراد نیست؛ شامل شترمرغ نمی‌شود.

– خورشید: سکهٔ طلایی آسمان.

پاسخ: واضح نیست. در تعریف از استعاره استفاده شده است.

– یَم: قَماقِم. 

پاسخ: واضح نیست. استفاده از کلمهٔ دشوارتر در تعریف (یَم و قماقم به معنی دریا هستند).

حل فعالیت تکمیلی صفحه ۳۷ درس ۴ منطق دهم انسانی

۱- کلماتی که توسط فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای معاد‌ل‌های کلمات خارجی وضع می‌شوند، چه نوع تعریفی به شمار می‌آیند؟

پاسخ: تعریف لغوی

۲- تعریف لغوی این کلمات را بنویسید:

شابک: پاسخ: مخفف حروف اول عبارت «شماره استاندارد بین المللی کتاب».
نداجا: پاسخ: مخفف حروف اول عبارت «نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران».
پهپاد: پاسخ: مخفف «پرنده هدایت پذیر از دور»
هما: پاسخ: مخفف «هواپیمایی ملی جمهوری اسلامی ایران»

۳- تعریف لغوی این کلمات را بنویسید:

الف) برای کسی که آبگوشت خورده است.

پاسخ: نوعی آبگوشت در ظرفی مخصوص و… (در این تعریف از آبگوشت به عنوان مفهوم عام استفاده می‌شود و وجه تمایز دیزی ذکر می‌شود).

ب) برای فردی از کشوری دیگر که در زندگی خود تاکنون آبگوشت ندیده و نخورده است.

پاسخ: نوعی غذا شامل آب، گوشت، سیب زمینی و نخود و …

ج) از این تمرین چه نکته‌ای را درباره نحوه تعریف کردن مفاهیم نتیجه می‌گیریم؟

پاسخ: در تعریف از مفاهیم آشنا و معلوم نزد مخاطب استفاده می‌کنیم و همواره از بدیهی‌ترین یا عام‌ترین مفاهیم اولیه آغاز نمی‌کنیم.

۴- اقسام تعریف‌های زیر را تعیین کنید:

الف) کتاب مقدس: کتاب‌هایی همچون قرآن و انجیل.

پاسخ: تعریف از طریق ذکر مصادیق

ب) منظور از آب و هوای معتدل، آب و هوایی شبیه آب و هوای سواحل اقیانوس آرام است.

پاسخ: تعریف به تشبیه (تعریف از طریق ذکر مصادیق)

ج) عینک دو کانونی: عینک‌هایی برای دید دور و نزدیک که در کنارهم در یک لنز قرار دارند و فرد را قادر می‌سازند که هر دو فاصلهٔ دور و نزدیک را به وسیلهٔ یک عینک ببیند.

پاسخ: تعریف مفهومی (این تعریف دوری نیست، زیرا فرد عینک را می‌شناخته و می‌خواهد عینک «دو کانونی» را بشناسد).

د) مروارید: تنها جواهری که توسط حیوانات تولید می‌شود. صدف لایه‌هایی را به دور شیء خارجی‌ای که وارد آن شده است، ترشح می‌کند و بدین ترتیب مروارید پدید می‌آید.

پاسخ: تعریف مفهومی

ه‍) مثلث: شکلی با خطوط بسته که مجموع زوایای داخلی آن ۱۸۰ درجه است.

پاسخ: تعریف مفهومی

۵- با مراجعه به کتاب‌های ریاضی و آمار (۱) و جامعه شناسی پایهٔ دهم نوع تعریف‌های ذکر شده دربارهٔ «آمار» و «کُنش» را مشخص کنید.

پاسخ: هدف از طرح این سؤال درک اهمیت بحث تعریف در تمامی علوم است. همچنین نشان دادن این مطلب که در بسیاری از علوم در پی یافتن ذاتیات اشیا نیستیم و تعریف تنها برای تمایز استفاده می‌شود. همچنین کاربردی بودن بحث تعریف در علوم دیگر را نشان می‌دهد.

آمار: تعریف تحلیلی (در ص ۹۹ کتاب ریاضی و آمار (۱) پایه دهم آمده است: به مطالعهٔ نحوه گردآوری، سازمان دهی، تحلیل و تفسیر داده‌ها برای استخراج اطلاعات و تصمیم گیری، آمار گفته می‌شود). کُنش: تعریف تحلیلی (در درس اول کتاب جامعه شناسی (۱) پایه دهم آمده است: به فعالیتی که انسان انجام می‌دهد، «کنش» می‌گویند. کنش آگاهانه، ارادی و هدف دار است).

۶- اشکال تعریف‌های زیر را مشخص کنید:

الف) عارفی را پرسیدند: جوانمردی چیست؟ گفت: ترک کام جویی. گفتند: کام جویی کدام است؟ گفت: ترک جوانمردی.

پاسخ: تعریف دوری

ب) امتداد: بُعد مَفطور در اجسام را گویند.

پاسخ: تعریف واضح نیست (استفاده از الفاظ دشوار در تعریف).

ج) نقاشی: تصویری کشیده شده بر پارچه با قلم مو

پاسخ: تعریف جامع افراد نیست و همهٔ انواع نقاشی را شامل نمی‌شود.

د) دقت: استعدادی نفسانی است که به وسیلهٔ آن ذهن، مطلبی را به دقت بررسی می‌کند.

پاسخ: تعریف دوری است.

ه‍) ماهی: مهره‌داری که دارای آبشش است.

پاسخ: مانع نیست و دیگر آبزیان شش دار را هم شامل می‌شود.

قبلی: جواب درس سوم منطق دهم انسانی

توجه: شما دانش آموز پایه دهم رشته علوم انسانی می توانید برای دسترسی سریع و آسان تر به جواب تمرینات و فعالیت های دروس کتاب منطق دهم متوسطه دوم ، در انتهای عنوان خود عبارت «ماگرتا» را نیز در گوگل جستجو کنید.

✅ در انتها امیدواریم که مقاله جواب سوالات درس ۴ چهارم کتاب منطق پایه دهم متوسطه دوم ؛ برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد. شما می توانید سوالات خود را در بخش نظرات بیان کنید. 🌹