جواب درس ۱ اصول عقاید دهم معارف 🪪 خود را بشناسیم
پاسخ سوالات صفحه 17 و 18 و 19 درس 1 کتاب اصول عقاید(1) پایه دهم رشته علوم و معارف اسلامی
پاسخ درس اول اصول عقاید(۱) پایه دهم رشته علوم و معارف اسلامی ؛ در این نوشته پاسخ سوالات صفحه ۱۷، ۱۸ و ۱۹ از درس ۱ «خود را بشناسیم» کتاب اصول عقاید دهم معارف اسلامی را در اختیار شما دانش آموزان عزیز قرار دادهایم. در ادامه با آموزش و پرورش ماگرتا همراه باشید.
پاسخ درس بعدی: جواب درس دوم اصول عقاید دهم معارف

جواب تلاش اول صفحه ۱۷ اصول عقاید دهم معارف
به کمک دبیر محترم، نمونهای از یک رؤیای دقیق که در قرآن بیان شده است را بیابید و بررسی کنید.
✅ جواب: رؤیای حضرت یوسف (ع) در سوره یوسف یکی از نمونههای روشن رؤیای صادقه در قرآن کریم است که حضرت یوسف در کودکی در خواب دید یازده ستاره و خورشید و ماه در برابر او سجده میکنند و تعبیر این خواب سالها بعد دقیقاً در عالم واقعیت تحقق یافت آنگاه که ایشان به عزت و حکومت مصر رسید و پدر و مادر و یازده برادرش نزد او آمدند و به نشانه احترام و شکر الهی در برابرش سجده کردند همچنین خواب دو همبند زندانی حضرت یوسف و خواب پادشاه مصر درباره هفت گاو لاغر و هفت گاو چاق که حضرت یوسف آن را تعبیر فرمود و به وقوع پیوست از دیگر نمونههای رؤیای دقیق در قرآن کریم هستند.
جواب تلاش دوم صفحه ۱۷ اصول عقاید دهم معارف
با کمک دبیر محترم یک دلیل دیگر برای اثبات روح برشمرید و دربارهٔ آن گفتوگو کنید.
✅ جواب: یکی از دلایل اثبات روح خطاناپذیری در آگاهی از من و وجود خود است زیرا انسان ممکن است در شناخت اعضای بدن و وضعیت ظاهری خود دچار خطا وهم و فراموشی شود یا بر اثر بیحسی عضوی از بدن وجود آن را احساس نکند اما هیچگاه درباره اصل وجود خود دچار تردید یا فراموشی نمیشود و حقیقت خود را با علم حضوری و بیواسطه درک میکند که این درک مستقیم و خطاناپذیر نشاندهنده حقیقتی غیرمادی و مستقل از جسم به نام روح است.
جواب تعمیق یادگیری صفحه ۱۸ اصول عقاید دهم معارف
چرا توجه به حقیقت انسان بر هر دانشی مقدم است؟
✅ جواب: زیرا اگر انسان حقیقت خود را نشناسد نمیداند چه هدف و مقصدی برای او شایسته است و به کدام سو باید حرکت کند و ارزش هر علم دیگری نیز در صورتی آشکار میشود که در خدمت کمال و سعادت حقیقی انسان قرار گیرد.
انسانها بیشتر به بُعد جسمی خود توجه نشان میدهند یا بُعد روحی؟ به نظر شما علت آن چیست؟ آیا این انتخاب درست است؟
✅ جواب: انسانها بیشتر به بُعد جسمی خود توجه نشان میدهند:
علت آن محسوس و ملموس بودن نیازها و لذتهای جسمانی در زندگی روزمره و غفلت از حقایق نامحسوس و باطنی است و این انتخاب به هیچ وجه درست نیست زیرا جسم فانی و ابزاری برای روح است و اصالت و کمال پایدار انسان به روح او وابسته است.
آیهٔ «أَوَلَمْ یَرَ الْإِنْسانُ أَنّا خَلَقْناهُ مِنْ نُطْفَةٍ فَإِذا هُوَ خَصِیمٌ مُبینٌ» (یس/۷۷) با کدام بخش از درس ارتباط دارد؟ چگونه؟
✅ جواب: این آیه با بخش آغازین درس و غفلت انسان از حقیقت و مبدأ آفرینش خود ارتباط دارد:
آیه به فراموشکاری انسان درباره اصل خلقت ناچیز مادی خویش اشاره میکند که با وجود آفریده شدن از نطفهای ضعیف سرکشی و ناسپاسی پیشه میسازد در حالی که اگر حقیقت وجود و ابعاد هستی خود را میشناخت در برابر آفریدگارش فروتن و سپاسگزار میشد.
آیا با انکار وجود روح میتوان کسی را به دلیل گناه سالهای قبل محکوم کرد؟ چرا؟
✅ جواب: خیر، زیرا سلولها و ذرات جسم انسان در طول چند سال بهطور کامل تغییر میکنند و اگر روحی وجود نداشته باشد فرد کنونی همان فرد سالهای گذشته نخواهد بود و مجازات او به خاطر گناهی که شخص دیگری مرتکب شده ظلم به شمار میآید.
چگونه از شناخت خود میتوان به شناخت خدا رسید؟
✅ جواب: شناخت خود به شناخت خدا میانجامد زیرا انسان با درک فقر نیاز محدودیت و امکان وجود خود درمییابد که وجودش وابسته به وجودی نامحدود بینیاز و کامل است و همچنین با مشاهده شگفتیها نظم و توانمندیهای روح و جسم خود به علم حکمت و قدرت پروردگار پی میبرد.
دلایل اثبات روح کدام است؟
✅ جواب: دلایل اثبات روح عبارتند از:
۱ ثبات هویت و شخصیت من با وجود تغییر پیوسته سلولهای بدن
۲ رؤیاهای صادقه و دقیق که حوادث آینده یا پنهان را آشکار میکنند
۳ مسئولیت اعمال و رفتار و خطاناپذیری در آگاهی از من حقیقی.
رابطهٔ روح و جسم ما چگونه است؟
✅ جواب: رابطه روح و جسم رابطه فرمانده و ابزار است یعنی روح حقیقت و اصل وجود انسان است و جسم مرکب و وسیلهای برای ارتباط تجربه و عمل در عالم ماده به شمار میرود و این دو تأثیر متقابل و عمیقی بر یکدیگر دارند.
مشاهدهٔ رؤیا، نشانه و گواه چیست؟
✅ جواب: مشاهده رؤیا نشانه و گواه آن است که انسان علاوه بر چشم و حواس ظاهری بُعدی غیرمادی و نامحسوس به نام روح دارد که میتواند در هنگام تعطیلی حواس ظاهری ادراک کند و حقایقی فراتر از زمان و مکان مادی را دریابد.
جواب هم اندیشی صفحه ۱۹ اصول عقاید دهم معارف
با کمک دبیر محترم، آیه یا روایتی دیگر که اهمیت و تقدم خودشناسی را نشان بدهد، بیابید و در مورد آن گفتوگو کنید.
✅ جواب: حدیث شریف امیرالمؤمنین علی علیهالسلام نمونهای روشن در این زمینه است:
ایشان میفرمایند مَن عَرَفَ نَفسَهُ فَقَد عَرَفَ رَبَّهُ یعنی هر کس خود را بشناسد به تحقیق پروردگارش را شناخته است و همچنین میفرمایند مَعرِفَةُ النَّفسِ أنفَعُ المَعارِف یعنی خودشناسی سودمندترین و برترین شناختهاست که نشان میدهد ریشه تمام شناختهای سودمند و دستیابی به خداشناسی در گرو معرفت نفس است.
خداوند در بیان مراحل خلقت انسان میفرماید «نَفَخْتُ فِیهِ مِنْ رُوحِی» از روح خود در او دمیدم. آیا این جمله به این معنی است که خداوند قسمتی از وجود خود را در کالبد آدمی قرار داده است؟
✅ جواب: خیر به هیچ وجه به این معنا نیست که خداوند بخشی از وجود خود را در کالبد انسان قرار داده است:
خداوند متعال وجودی بسیط غیرمادی و نامحدود است و جزء و بخشپذیری در ذات الهی راه ندارد بلکه نسبت دادن روح به خداوند در این عبارت اضافه تشریفیه است یعنی خداوند برای نشان دادن عظمت شرافت و کرامت روح انسان آن را به خودش نسبت داده است همانگونه که به کعبه بیتالله یعنی خانه خدا گفته میشود.
جواب تحقیق کنید صفحه ۱۹ اصول عقاید دهم معارف
روانشناسی، جامعهشناسی، علوم سیاسی، تاریخ، اخلاق و سایر شاخههای علوم انسانی، هریک از منظری خاص به انسان و روابط و رفتارهای او میپردازند. شناخت حقیقت انسان چگونه میتواند به این علوم کمک نماید؟
✅ جواب: شناخت حقیقت انسان به علوم انسانی کمک میکند تا به درکی جامع و واقعی از سرشت بشر دست یابند:
از آنجا که موضوع همه این علوم انسان رفتارهای فردی روابط اجتماعی و کمال اوست شناخت حقیقت انسان و توجه همزمان به بعد مادی و بعد معنوی روح و گرایشهای فطری او سبب میشود که نظریهپردازیها و راهکارهای این علوم واقعبینانه باشند و دچار تکبعدینگری مادی نشوند.
⚠️ دانش آموز عزیز به این نکته نیز توجه داشته باشید که مطالب درسی قرار گرفته شده در این صفحه فقط جنبه کمک آموزشی دارد لذا قبل از استفاده کردن از آن ها حتما خودتان نیز به سوالات پاسخ دهید تا مفهوم درس را به خوبی متوجه شوید.
🔔 در این نوشته سوالات درس یک اصول عقاید پایه دهم رشته علوم و معارف اسلامی را مرور کردیم، اگر سوالی دارید از قسمت نظرات بپرسید. همچنین جهت مشاهده گام به گام سایر بخشها شماره صفحه آن را به همراه عبارت «ماگرتا» در گوگل جست و جو کنید.























