سوالات متن درس پانزدهم جامعه شناسی یازدهم انسانی

نمونه سوالات متن درس ۱۵ پانزدهم «افق بیداری اسلامی» کتاب جامعه شناسی ۲ پایه یازدهم رشته علوم انسانی متوسطه دوم را می توانید در ادامه این مطلب از بخش آموزش و پرورش ماگرتا ، مشاهده نمایید.

همچنین بخوانید: سوالات متن درس به درس جامعه شناسی یازدهم انسانی

همچنین بخوانید: جواب درس ۱۵ پانزدهم جامعه شناسی یازدهم انسانی

نمونه سوال های متن امتحانی درس 15 پانزدهم جامعه شناسی یازدهم

۱) شعر ابتدای درس پانزدهم (شعر: خانه دوست کجاست؟ اثر سهراب سپهری) اشاره به چه مطلبی دارد؟

پاسخ: اشاره به مسئله بیداری اسلامی دارد و در شعر سهراب سپهری واژه‌هایی همچون خانه دوست، فلق، شاخه نور، بلوغ و … با مفهوم بیداری اسلامی مطابقت و همخوانی دارد و بیداری اسلامی را نشان می دهد که در حال حاضر بشریت دنبال آن است.

۲) جریان بیداری اسلامی مبتنی بر چه باورهایی است؟

پاسخ: – تغییر موقعیت ملت‌ها و کشورهای پیرامونی، در نظام جهانی سلطه را اوج همت خویش نمی‌بیند.
– تنها آرمان بشر را صلحی که بی توجه به عدالت است، نمی پندارد.
– از افق جهان متجدد به عالم نمی‌نگرد تا در تنگنای جهان سکولار و چالش‌ها و بحران های ذاتی آن متوقف گردد.
– بیداری اسلامی، دفاع از محرومان و مستضعفان جهان را وظیفه خود می‌داند.
– نوع بشر را مخاطب خود قرار می دهد.
– حل مشکلات معرفتی و معنوی بشریت را در محدوده رسالت خویش قرار می‌دهد.

۳) از دیدگاه برخی دانشمندان علوم اجتماعی، نخستین انقلاب پس از انقلاب فرانسه، کدام انقلاب است؟

پاسخ: انقلاب اسلامی ایران

۴) در جهان دو قطبی قرن بیستم ،هویت، جایگاه و میزان اهمیت جنبش ها، انقلاب ها و کشورها بر چه اساسی تعیین می شد؟

پاسخ: هویت جنبش‌ها، انقلاب‌ها و کشورها بر اساس نسبتی که با یکی از دو قطب جهان، یعنی بلوک شرق و غرب داشتند، شناسایی می‌شد. جایگاه جنبش ها و انقلاب ها بر اساس دوری و نزدیکی به یکی از این دو قطب مشخص می‌گردید.

۵) بر اساس اصل تعیین اهمیت جنبش ها و انقلاب ها در رابطه با نسبتی که به دو بلوک غرب و شرق داشتند دلیل اهمیت و عدم اهمیت انقلاب اسلامی ایران چه بود؟

پاسخ: از آن جهت که یک نظام سیاسی وابسته به بلوک غرب (حکومت پهلوی) را هدف قرار داده بود، اهمیت می یافت اما چون به بلوک شرق وابسته نبود، از اهمیت آن کاسته می شد.

۶) اگر انقلاب اسلامی به بلوک شرق و جریان های چپ نظر داشت، چه تاثیری بر روابط جهانی می گذاشت؟

پاسخ: مانعی را که آمریکا در مرزهای جنوبی شوروی با حمایت از نظام سیاسی وابسته پهلوی، ایجاد کرده بود، فرو می‌ریخت و فرصت جدیدی را برای شوروی پدید می‌آورد.

۷) از نظر دولتمردان آمریکا، چرا انقلاب اسلامی نمی توانست تداوم یابد؟

پاسخ: انقلاب اسلامی به دلیل اینکه ارتباطی با بلوک شرق برقرار نمی‌کرد، توان مقاومت نداشت، نمی‌توانست تداوم یابد و دیر یا زود، بار دیگر، دست نیاز به سوی بلوک غرب دراز می‌کرد.

۸) دولتمردان آمریکا در برداشت خود از انقلاب اسلامی ایران به چه نکته ای توجه و دقت کافی نکرده بودند؟

پاسخ: دولتمردان غربی ابتدا از عمق حادثه ای که اتفاق می افتاد، غافل بودند. آنها انقلاب را با موازین فرهنگ غرب می‌سنجیدند. حال آن که انقلاب اسلامی ایران از متن فرهنگی دیگر برمی‌خاست.

۹) چرا انقلاب اسلامی ایران، نخستین انقلاب پس از انقلاب فرانسه به شمار می رود؟

پاسخ: زیرا انقلابی نبود که در چارچوب آرمان ها و ارزش‌های سکولار جهان غرب، تعریف شده باشد، بلکه انقلابی بود که از متن فرهنگ اسلامی و برای حفظ هویت اسلامی و تامین حقوق از دست رفته امت اسلامی شکل می‌گرفت. بر این اساس انقلاب اسلامی نخستین انقلابی بود که بعد از انقلاب فرانسه اتفاق می‌افتاد زیرا هیچ یک از انقلاب‌ها پس از انقلاب فرانسه، یک انقلاب جدید نبودند بلکه همه در جهت بسط و گسترش انقلاب فرانسه بودند.

۱۰) انقلاب فرانسه در چه سالی رخ داد؟ پیامدهای این انقلاب چه بود؟

پاسخ: انقلاب فرانسه در سال ۱۷۸۹ میلادی، با آرمان ها و ارزش های مدرنی شکل گرفت که پس از رنسانس به وجود آمده بودند. این انقلاب ابتدا در خاستگاه خود، فرانسه گرفتار مشکل شد اما به زودی به صورت انقلاب های ۱۸۳۰ م و ۱۸۴۸ م حیاتی مجدد یافت و همه کشورهای اروپایی را فرا گرفت.

۱۱) دلیل تفاوت انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ م روسیه با دیگر انقلاب های اروپایی چه بود؟

پاسخ: به دلیل رویکرد چپ و سوسیالیستی تفاوت داشت.

۱۲) چرا انقلاب اکتبر ۱۹۱۷ م روسیه درون فرهنگ غرب قرار می گرفت؟

پاسخ: به دلیل سکولار بودن، درون فرهنگ غرب قرار می گرفت.

۱۳) انقلاب ها و جنبش های آزادی بخش قرن بیستم، ………………………. از انقلاب های مدرن بودند.

پاسخ: تقلیدی

۱۴) چرا انقلاب ها و جنبش های آزادی بخش قرن بیستم، تقلیدی از انقلاب های مدرن بودند؟

پاسخ: به این دلیل که فرهنگ‌هایی که در دوره استعمار، مقهور و مرعوب جوامع غربی شده بودند، چالش‌های خود را از نگاه نظریه پردازان غربی تفسیر می‌کردند و راه حل آن چالش‌ها را نیز در پیوستن به جوامع غربی می‌دیدند.

۱۵) فرهنگ هایی که در دوره استعمار، مقهور و مرعوب جوامع غربی شده بودند، راه حل چالش های خود را در چه چیزی می دانستند؟

پاسخ: در پیوستن به جوامع غربی

۱۶) در مقایسه با سایر انقلاب های آزادی بخش، الگوی رفتاری انقلاب اسلامی ایران چه بود؟

پاسخ: الگوی رفتاری خود را از فقه اجتماعی سیاسی شیعی گرفت و متناسب با آن عمل کرد. این انقلاب از منظر دینی و فرهنگی به شناخت بحران‌ها و چالش‌های جهان اسلام پرداخت و با بازگشت به هویت اسلامی، فرصت جدیدی را برای جهان غرب، جهت عبور از بحران های معرفتی و معنوی آن پدید آورد.

۱۷) دولتمردان و روشنفکران جهان اسالم ،قبل از انقلاب اسلامی ایران، اغلب مسائل و مشکلات جوامع خود و جهان اسلام را با چه رویکردهایی می دیدند؟

پاسخ: رویکرد اول: مسایل جهان اسلام از نوع مشکلاتی بود که در اثر عقب ماندگی تاریخی از جوامع غربی پیش آمده بود.
رویکرد دوم: مسایل جهان اسلام از نوع مشکلاتی بود که لیبرالیسم غربی به وجود آورده بود.

۱۸) چه کسانی معتقد بودند، مسایل جوامع خود و جهان اسالم از نوع مشکلاتی بود که لیبرالیسم غربی به وجود آورده بود؟

پاسخ: کسانی که اندیشه مارکسیستی و سوسیالیستی داشتند و با غرب مبارزه می کردند.

۱۹) پیش از انقلاب اسلامی، کشورهای مسلمان از چه جایگاهی برخوردار بودند؟

پاسخ: اغلب کشورهای مسلمان در حاشیه بلوک شرق یا غرب قرار می گرفتند.

۲۰) چگونگی برخورد کشورهای مسلمان با مساله فلسطین، تحت تاثیر کدام عامل بود؟

پاسخ: قطب بندی شرق و غرب

۲۱) تا پیش از وقوع انقلاب اسلامی، کشورهای مسلمان چگونه با مسئله فلسطین برخورد می کردند ؟

پاسخ: برخی کشورهایی که زیر نفوذ بلوک غرب بودند، دولت غاصب اسرائیل را به رسمیت می‌شناختند و یا در جهت سازش با آن گام بر می‌داشتند و برخی دیگر که زیر نفوذ بلوک شرق بودند، جبهه پایداری و مقاومت را تشکیل می‌دادند.

۲۲) تا پیش از انقلاب اسلامی، گروه های مبارز فلسطینی چه جهت گیری داشتند؟

پاسخ: گروه های مبارز فلسطینی به جبهه پایداری و مقاومت که زیر نفوذ بلوک شرق بود ملحق شدند. برخی از این گروه‌ها فلسطینی هویت مارکسیستی و بعضی دیگر اندیشه های ناسیونالیستی داشتند.

۲۳) گروه های مارکسیستی و ناسیونالیستی فلسطینی، چه نگرشی به اسلام داشتند؟

پاسخ: گروه‌های مارکسیستی جایگاهی برای اعتقادات دینی و معنوی قائل نبودند و گروه‌های ناسیونالیستی، اسلام را پدیده‌ای عربی می دانستند.

۲۴) جایگاه فلسطین و اسرائیل در قطب بندی شرق و غرب را توضیح دهید.

پاسخ: فلسطین یکی از عرصه‌های تقابل بلوک شرق و غرب شده بود. دولت اسرائیل با حمایت‌های مالی و تسلیحاتی آمریکا و کشورهای وابسته به بلوک غرب تجهیز می‌شد و جبهه مقابل با سلاح‌های روسی می‌جنگید.

۲۵) چه زمانی و در کدام قرارداد،دولت مصر اسرائیل را به رسمیت شناخت؟

پاسخ: دولت مصر به رهبری جمال عبدالناصر، مظهر ناسیونالیسم عربی بود اما پس از مرگ او انور سادات، رئیس‌جمهور وقت مصر با امضای قرارداد کمپ دیوید، اسرائیل را به رسمیت شناخت.

۲۶) انقلاب اسلامی چه تاثیری بر امت اسلامی داشت؟

پاسخ: الگوی نوینی را در برابر امت اسلامی قرار داد و افق جدیدی را به روی جهان اسلام گشود.

۲۷) اهمیت انقلاب اسلامی در مساله فلسطین چیست؟

پاسخ: – مهم‌ترین قدرت حامی اسرائیل در منطقه، یعنی شاه پهلوی را ساقط کرده بود.
– راهکاری برای مبارزه با صهیونیسم ارائه داد.
– با بازگشت به اسلام و اتکا به فقه سیاسی و اجتماعی شیعی، مساله اسرائیل را به عنوان مساله جهان اسلام مطرح کرد.

۲۸) – بازگشت به اسلام در فرایند انقلاب اسلامی چه تاثیری بر مساله فلسطین گذاشت؟

پاسخ: اولا مشروعیت قرارداد کمپ دیوید را در باور مسلمانان، مخدوش کرد.
ثانیا مقاومت در برابر صهیونیسم را از موضع اعتقاد اسلامی و با تکیه بر ایمان به خداوند و قدرت الهی آغاز کرد.

۲۹) نمونه هایی از حرکت ها و جنبش های اسلامی در جهان اسلام، نام ببرید که تحت تاثیر انقلاب اسلامی ایجاد شدند.

پاسخ: – شکل گیری انتفاضه و جنبش های جدید اسلامی در فلسطین
– جهاد اسلامی افغانستان در برابر حکومت وابسته به بلوک شرق
– تشکیل جبهه نجات اسلامی در الجزایر
– پیروزی اسلام گرایان در انتخابات ۱۹۹۰ میلادی در این کشور
– سلسله جنبش‌ها و انقلاب‌های گسترده مردم در کشورهای عربی از سال ۱۸۳۹ هجری شمسی

۳۰) مهم ترین پیامد انقلاب اسلامی ایران در جهان اسالم، چه بود؟

پاسخ: سلسله جنبش‌ها و انقلاب‌های گسترده مردم در کشورهای عربی از سال ۱۳۸۹ هـ .ش است که تاکنون به سقوط قدرت‌های سیاسی در چهار کشور عربی منجر شده است. وقوع این انقلاب‌ها، سه دهه بعد از انقلاب اسلامی ایران، نظیر همان وقایعی است که چهار دهه پس از انقلاب فرانسه در کشورهای اروپایی رخ داد.

۳۱) منظور از بهار عربی چیست؟

پاسخ: دولت‌های غربی تالش کردند تا انقلاب ها و جنبش های کشورهای عربی از سال ۱۳۸۹ شمسی را بخشی از فرایند غربی شدن این کشورها بدانند و آن را بهار عربی نامیدند.

۳۲) نخستین بیدارگران در جهان اسلام چه کسانی بودند؟

پاسخ: اندیشمندان و عالمانی بودند که برای حفظ استقلال و عزت جهان اسلام به دنبال اصلاح رفتار حاکمان جوامع اسلامی بودند.

۳۳) بیداری اسلامی در جهان، امروزه چگونه است؟

پاسخ: از سطح نخبگان به مردم و فرهنگ عمومی جهان اسلام منتقل شده است.

۳۴) انقلاب اسلامی از چه طریقی، الگوی جدیدی را در برابر امت اسلامی قرار داده است؟

پاسخ: بیداری اسلامی

۳۵) اگر بیداری اسلامی در جوامع اسلامی تحقق پیدا کند، چه پیامدی خواهد داشت؟

پاسخ: این جوامع به سوی نظامی حرکت خواهند کرد که فارغ از قدرت های قومی و قبیله ای بر مدار فقاهت و عدالت سازمان می‌یابند.

۳۶) امام خمینی (ره) در وصیت نامه الهی سیاسی خود چه آینده ای برای کشورهای مسلمان ترسیم می کند؟

پاسخ: تشکیل یک دولت اسلامی با جمهوری‌های آزاد و مستقل برای آینده کشورهای مسلمان ترسیم می کند.

۳۷) انقلاب اسلامی ایران، متکی به کدام ذخایر معرفتی بود؟

پاسخ: شیعه

۳۸) آیا انقلاب اسلامی آرمان ها، ارزش ها و رسالت خود را به حل چالش های جامعه ایران محدود کرد؟

پاسخ: خیر – انقلاب اسلامی با آنکه در ایران رخ داد و از ذخایر معرفتی شیعی استفاده کرد، آرمان ها، ارزش‌ها و رسالت خود را به حل چالش‌های جامعه ایران محدود نکرد.

۳۹) انقلاب اسلامی آرمان ها، ارزش ها، مسئولیت و رسالت خود را چگونه تعریف کرد؟

پاسخ: آن را به حل چالش‌های جامعه ایران و یا شیعیان جهان محدود نکرد.
بر اساس آموزه‌های اسلامی از عزت و اقتدار جهان اسلام پاسداری می‌کرد.
دفاع از محرومان و مستضعفان جهان را وظیفه خود می‌دانست.
فطرت الهی همه انسان‌ها را مخاطب پیام خود قرار می‌داد.
حل مشکلات معرفتی و معنوی بشریت را رسالت خود می‌دید.

۴۰) آخرین صدر هیئت رئیسه اتحاد جماهیر شوروی چه کسی بود؟

پاسخ: گورباچوف

۴۱) محتوای نامه امام خمینی به گورباچوف را بنویسید.

پاسخ: به اشکالاتی اشاره کرد که در محدود کردن دانش و علم به شناخت حسی یا شناخت عقلی وجود دارد. امام ضمن پیش‌بینی فروپاشی بلوک شرق، از آنان خواست که برای حل همهٔ بحران‌ها، به سوی آموزه‌های اسلام گام بردارند و بدین منظور نخبگان خود را برای فراگیری حکمت و علوم اسلامی به ایران بفرستند.

۴۲) امام خمینی در نامه اش به گورباچف چه موضوعی را پیش بینی کرد؟

پاسخ: فروپاشی بلوک شرق

۴۳) امام خمینی در نامه اش به گورباچف برای حل بحران های غرب و شوروی به آنان چه پیشنهادی داد؟

پاسخ: از آنان خواست تا برای عبور از همه بحران ها، به سوی آموزه‌های اسلام گام بردارند و بدین منظور نخبگان خود را برای فراگیری حکمت و علوم اسلامی به ایران بفرستند.

۴۴) تاثیرات جهانی انقلاب اسلامی در خارج از مرزهای جهان اسلام را ذکر کنید.

پاسخ: – بروز و ظهور بحران‌های عمیق معرفتی و معنوی جهان غرب و چالش‌های مربوط به آن
– شاهدی گویا برای حضور تاریخ ساز فرهنگ‌های غیر غربی
– تاثیر در شکل‌گیری یا گسترش اندیشه‌های پسامدرن
– تاثیر در به وجود آمدن رویکرد دینی و معنوی به زندگی اجتماعی در جوامع غربی
– تاثیر در از دست رفتن ارزش‌ها و آرمان‌های بعد از رنسانس
– تاثیر در شکل‌گیری نظریه های ناظر به افول پسا سکوالریسم
– نشان دادن راه نوینی برای کشورهای جهان سوم
– تضعیف قطب بندی سیاسی قرن بیستم و تحمیل یک قطب‌بندی جدید به جهان

۴۵) چرا انقلاب اسلامی ایران شاهدی گویا برای حضور تاریخ ساز فرهنگ های غیر غربی بود؟

پاسخ: زیرا این انقلاب، مستقل از ارزش‌ها و آرمان‌های جهان غرب شکل گرفت.

۴۶) چرا جهان غرب، اقدامات مستمری را برای مقابله با انقلاب اسلامی انجام داد؟

پاسخ: به دلیل پی بردن به عمق حادثه و توان تاثیرگذاری این انقلاب

۴۷) مقاومت انقلاب اسلامی در برابر اقدامات غرب چه تاثیری داشته است؟

پاسخ: موقعیت جدیدی برای جهان اسلام پدید آورده است.

۴۸) دو نمونه از نخستین تالش هایی که برای مقابله با انقلاب اسلامی ایران انجام شد، نام ببرید.

پاسخ: کودتای نوژه – هشت سال جنگ تحمیلی

۴۹) چرا جنگ رژیم بعثی عراق علیه ایران با همه جنگ های قرن بیستم متفاوت بود؟

پاسخ: زیرا در این جنگ، تمامی کشورهای بلوک شرق و غرب، علیه ایران متحد شدند. تسلیحات روسی، آمریکایی، فرانسوی، آلمانی و … و دلارهای نفتی کشورهای عربی در خدمت ارتشی قرار گرفته بود که آغازگر جنگ بود. این در حالی بود که ایران برای تهیه ابتدایی ترین تجهیزات از جمله سیم خاردار، تحریم شده بود.

۵۰) مقاومت انقلاب اسلامی ایران در دهه نخست، چه تاثیری داشت؟

پاسخ: موقعیت بلوک شرق را به عنوان تنها رقیب بلوک غرب متزلزل ساخت. جهان اسلام را به عنوان یک قطب فرهنگی تثبیت کرد.

۵۱) کشورهای غربی در نخستین نظریه پردازی های خود، فروپاشی بلوک شرق را چگونه معنا می کردند؟

پاسخ: فروپاشی بلوک شرق را به شکل گیری نظم نوین جهانی بر مدار یک قطب واحد معنا می کردند. نظریه پایان تاریخ فوکویاما این همین معنا را القا می کرد.

۵۲) نظریه پایان تاریخ فوکویاماچه معنایی را القا می کند؟

پاسخ: فروپاشی بلوک شرق را به شکل گیری نظم نوین جهانی بر مدار یک قطب واحد معنا می کردند.

۵۳) چه عاملی بر نظریه پایان تاریخ فوکویاما خط بطلان کشید؟

پاسخ: موفقیت انقلاب اسلامی ایران

۵۴) اذعان به حضور فرهنگی و تمدنی جهان اسلام از سوی برخی نظریه پردازان غربی با چه عنوانی مطرح می شود؟

پاسخ: جنگ تمدن ها

۵۵) در شرایط کنونی جهان، طرح نظریه جنگ تمدن ها با چه پیامدهایی همراه است؟

پاسخ: – اعتراف به شکل‌گیری قطب بندی جدید فرهنگی و تمدنی
– با طرح دیگر تمدن‌ها در عرض تمدن اسلامی، جایگاه برجسته و منحصر به فرد انقلاب و فرهنگ اسلامی را نادیده می‌گیرد.
– رویکرد خصمانه جهان غرب را به جنبش های اسلامی را توجیه می کرد.
– هراسی را که پس از جنگ جهانی دوم، نسبت به بلوک شرق وجود داشت، متوجه جهان اسلام می‌گرداند.

۵۶) چرا جهان غرب برای ایجاد مناطق پیرامونی و ایجاد وابستگی اقتصادی در جهان تالش می کند؟

پاسخ: اقتصاد و سیاست جهان غرب در شرایط فعلی که ابعاد جهانی پیدا کرده، نیازمند مناطق پیرامونی است. انباشت ثروت جهان در دست جمعی اندک، جز با فقر و وابستگی اقتصادی و سیاسی انبوه آدمیان ممکن نیست.

۵۷) چرا غرب با حرکت های مستقلی که در جهان اسلام شکل گرفته است، مقابله می کند؟

پاسخ: برای تامین نیازهای اقتصادی و سیاسی خود

۵۸) نمونه هایی از اقدامات جهان غرب برای مقابله با حرکت های مستقلی که در جهان اسلام شکل گرفته است، نام ببرید.

پاسخ: – مقابله نظامی و سیاسی از طریق حضور مستقیم؛ مانند آنچه در افغانستان و عراق رخ داده است.
– محاصره و تحریم اقتصادی از طریق سازمان‌های بین‌المللی مانند آنچه نسبت به ایران انجام می‌شود.
– تبلیغ معنویت‌های کاذب و سکولار در کشورهای غربی برای پر کردن خلأ معنوی فرهنگ غرب.
– ارائه تصویری خشن و غیرعقلانی از فرهنگ اسلامی از طریق سازماندهی و شکل‌دهی جریان‌های تروریستی وهابی.
– ارائه تفسیرهای سکولار از اسلام و حمایت از اسلام آمریکایی در مقابل انقلاب اسلامی.
– جنگ رسانه‌ای همه‌جانبه در برابر حرکت فرهنگی جهان اسلام.
– ایجاد اختلافات فرقه‌ای و مذهبی برای تضعیف جهان اسلام.

نکته مهم: دانش آموزان عزیز، تنها به خواندن این سوالات اکتفا نکنید و حتما متن درس را هم به دقت مطالعه کنید.

سوال های متن درس قبلی: سوالات متن درس چهاردهم جامعه شناسی یازدهم انسانی

توجه: شما دانش آموز پایه یازدهم رشته علوم انسانی می توانید برای دسترسی سریع و آسان تر به جواب تمرینات و فعالیت های دروس کتاب جامعه شناسی یازدهم متوسطه دوم ، در انتهای عنوان خود عبارت «ماگرتا» را نیز در گوگل جستجو کنید.

✅ در انتها امیدواریم که مقاله نمونه سوالات متن درس ۱۵ پانزدهم کتاب جامعه شناسی پایه یازدهم متوسطه دوم ؛ برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد. شما می توانید سوالات خود را در بخش دیدگاه بیان کنید. 💖