جواب تمرین های درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی صفحه ‍۱۲۶ تا ۱۳۴

جواب تمرین های درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی ؛ در این نوشته به پاسخ سوالات تمرینات صفحه ۱۲۶ ، ۱۲۷ ، ۱۳۱ ، ۱۳۲ ، ۱۳۳ و ۱۳۴ درس ۹ نهم «اَلْکُتُبُ طَعامُ الْفِکْرِ» از کتاب عربی، زبان قرآن (۳) پایه دوازدهم متوسطه دوم رشته علوم و معارف اسلامی پرداخته ایم. در ادامه با آموزش و پرورش ماگرتا همراه باشید.

ترجمه درس نهم: ترجمه درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

جواب تمرین صحیح و خطا صفحه ۱۲۶ درس ۹ عربی دوازدهم معارف اسلامی

عَیِّنِ الصَّحیحَ وَ الْخَطَأَ حَسَبَ نَصِّ الدَّرسِ.
«با توجه به متن درس، موارد صحیح و غلط را مشخص کن.»

۱- دَرَسَ الْعَقّادُ فی جامِعَةِ أَنقَرَة وَ حَصَلَ عَلیٰ دُکتوراه فَخریَّةٍ مِنها. پاسخ: نادرست
ترجمه: عقاد در دانشگاه آنکارا درس خواند و دکترای افتخاری از آن دریافت کرد.

۲- رُبَّ کِتابٍ تَجْتَهِدُ فی قِراءَتِهِ، ثُمَّ لا تَحْصُلُ عَلی فائِدَةٍ مِنهُ. پاسخ: درست
ترجمه: چه بسا کتابی که در خواندنش تلاش می‌کنی، سپس هیچ فایده‌ای از آن به دست نمی‌آوری.

۳- اَلْکُتُبُ تَجارِبُ آلافِ الْعُلَماءِ عَلیٰ مَرِّ السِّنینَ. پاسخ: نادرست
ترجمه: کتاب‌ها تجربیات هزاران دانشمند در گذر سال‌ها هستند.

۴- تَحْدیدُ قِراءَةِ الْکُتُبِ نافِعٌ فی رَأْیِ الْکاتِبِ. پاسخ: نادرست
ترجمه: محدود ساختن (سخت‌گیری در) خواندن کتاب‌ها از نظر نویسنده سودمند است.

۵- یَعْتَقِدُ الْعَقّادُ أَنَّ الْجَمالَ جَمالُ الْحُرّیَّةِ. پاسخ: درست
ترجمه: عقاد معتقد است که زیبایی همان زیباییِ آزادی است.

۶- لا طَعامَ لِفِکْرِ الْإنسانِ. پاسخ: نادرست
ترجمه: هیچ خوراکی برای اندیشه انسان وجود ندارد.

پاسخ تمرین متن درس صفحه ۱۲۶ درس ۹ عربی دوازدهم معارف اسلامی

أَجِبْ عَنِ الْأَسْئِلَةِ التّالیَةِ حَسَبَ نَصِّ الدَّرسِ.
«با توجه به متن درس، به سؤال‌های زیر پاسخ بده.»

۱- لِماذا لَمْ یُواصِلِ الْعَقّادُ دِراسَتَهُ فِی الْمَدرَسَةِ الثّانَویَّةِ؟
ترجمه سوال: چرا عقاد تحصیلات خود را در مدرسه دبیرستان ادامه نداد؟
پاسخ: لِعَدَمِ وُجودِ مَدرَسَةٍ ثانَوِیَّةٍ فِی مُحافَظَةِ أَسْوان الَّتی وُلِدَ وَ نَشَأَ فیها، وَ عَدَمِ قُدْرَةِ أُسْرَتِهِ عَلی إرْسالِهِ إلی الْقاهِرَةِ.
ترجمه پاسخ: به دلیل نبود دبیرستان در استان اسوان که در آن متولد شد و رشد کرد، و توانایی نداشتن خانواده‌اش برای فرستادن او به قاهره.

۲- بِأَیِّ شَیءٍ شَبَّهَ الْعَقّادُ التَّحدیدَ فِی اخْتیارِ الْکُتُبِ؟
ترجمه سوال: عقاد سخت‌گیری/محدودیت در انتخاب کتاب را به چه چیزی تشبیه کرد؟
پاسخ: شَبَّهَهُ بِالتَّحدیدِ فِی اخْتیارِ الطَّعامِ.
ترجمه پاسخ: آن را به سخت‌گیری در انتخاب غذا تشبیه کرد.

۳- کَمْ کِتاباً أَضافَ الْعَقّادُ إلَی الْمَکْتَبَةِ الْعَربیَّةِ؟
ترجمه سوال: عقاد چند کتاب به کتابخانه عربی افزود؟
پاسخ: أَضافَ أَکْثَرَ مِنْ مِئَةِ کِتابٍ فِی الْمَجالاتِ الْمُخْتَلِفَةِ.
ترجمه پاسخ: بیش از صد کتاب در زمینه‌های مختلف افزود.

۴- مِمَّنْ تَعَلَّمَ الْعَقّادُ اللُّغَةَ الْإنجِلیزیَّةَ؟
ترجمه سوال: عقاد زبان انگلیسی را از چه کسانی آموخت؟
پاسخ: تَعَلَّمَها مِنَ السُّیّاحِ الَّذینَ کانوا یَأْتونَ إلَی مِصرَ لِزیارَةِ الْآثارِ التّاریخیَّةِ.
ترجمه پاسخ: آن را از گردشگرانی آموخت که برای بازدید از آثار تاریخی به مصر می‌آمدند.

۵- ما هوَ مِقْیاسُ الْکُتُبِ الْمُفیدَةِ؟
ترجمه سوال: ملاک و معیار کتاب‌های مفید چیست؟
پاسخ: هُوَ الَّذی یَزیدُ مَعْرِفَتَکَ فِی الْحَیاةِ وَ قَوَّتَکَ عَلَی الْفَهْمِ وَ الْعَمَلِ.
ترجمه پاسخ: آن کتابی است که دانش تو را در زندگی و توانت را بر فهم و عمل می‌افزاید.

۶- ما هیَ مَزایَا الْجِسْمِ الْقَویِّ؟
ترجمه سوال: ویژگی‌های جسم قوی چیست؟
پاسخ: مِنْ مَزایاهُ أَنَّهُ یَجْذِبُ غِذاءً مُناسِباً لِنَفْسِهِ.
ترجمه پاسخ: از ویژگی‌های آن این است که غذای مناسبِ خود را جذب می‌کند.

حل تمرین کلمه مناسب صفحه ۱۲۷ درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

اكْتُبْ كَلِمَةً مُناسِبَةً لِلتَّوضيحاتِ التّاليَةِ مِنْ كَلِماتِ الْمُعجَمِ.
«از میان کلمات واژه‌نامه، کلمه مناسب را برای توضیحات زیر بنویس.»

١- جَعَلَهُ غَنيّاً لا حاجَةَ لَهُ.
ترجمه توضیح: او را بی‌نیاز کرد به طوری که حاجتی نداشت.
پاسخ: أَغْنی (بی‌نیاز گردانید)

٢- شَخْصٌ يَكْتُبُ مَقالاتٍ فِي الصُّحُفِ.
ترجمه توضیح: شخصی که مقالاتی در روزنامه‌ها می‌نویسد.
پاسخ: الصَّحَفیّ (روزنامه‌نگار)

٣- الْمَرْحَلَةُ الدِّراسيَّةُ بَعْدَ الابْتِدائيَّةِ.
ترجمه توضیح: مرحله تحصیلی بعد از ابتدایی.
پاسخ: الثّانَوِیَّة (دبیرستان)

۴- الْعالِمُ الَّذي لَهُ أَفكارٌ عَميقَةٌ وَ حَديثَةٌ.
ترجمه توضیح: دانشمندی که افکار عمیق و جدیدی دارد.
پاسخ: الْمُفَکِّر (اندیشمند)

۵- الْأَوضاعُ وَ الْأَحْوالُ الَّتي نُشاهِدُها حَوْلَنا.
ترجمه توضیح: وضعیت‌ها و احوالی که در اطرافمان مشاهده می‌کنیم.
پاسخ: الظُّرُوف (شرایط)

جواب تمرین اول صفحه ۱۳۱ درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

التَّمْرينُ الأَوَّلُ: عَيِّنِ الْإضافَةَ فِي الْجُمَلِ التَّاليَةِ.
«تمرین اول: «اضافه» (ترکیب اضافی) را در جملات زیر مشخص کن.»

١- قَدْ تَلْجَأُ بَعضُ الطُيورِ إلى حيَلٍ لِطَرْدِ مُفتَرِسيها عَنْ أَعشاشِها.
ترجمه روان: چه بسا برخی پرندگان برای دور راندن شکارچیانشان از لانه‌هایشان، به شیوه‌ها و حیله‌هایی متوسل شوند.

ترکیب‌های اضافی (مضاف + مضاف‌إلیه):
بَعْضُ الطُّيورِ ← (مضاف: بَعْض / مضاف‌إلیه: الطُّيور)
طَرْدِ مُفْتَرِسیها ← (مضاف: طَرْد / مضاف‌إلیه: مُفْتَرِسی)
مُفْتَرِسیها ← (مضاف: مُفْتَرِسی / مضاف‌إلیه: ضمیر متصل «ها»)
أَعشاشِها ← (مضاف: أَعشاش / مضاف‌إلیه: ضمیر متصل «ها»)

٢- مَنَحَ نوبِل ثَروَتَهُ لِشِراءِ الْجَوائِزِ الذَّهَبیَّةِ.
ترجمه روان: نوبل ثروتش را برای خرید جوایز زرّین بخشید (اهدا کرد).

ترکیب‌های اضافی (مضاف + مضاف‌إلیه):
ثَرْوَتَهُ ← (مضاف: ثَرْوَة / مضاف‌إلیه: ضمیر متصل «ـهُ»)
شِراءِ الْجَوائِزِ ← (مضاف: شِراء / مضاف‌إلیه: الْجَوائِز)

٣- مُؤَلِّفُ هذَا الْمُعْجَمِ أستاذُ الْمُؤلِّفينَ.
ترجمه روان: پدیدآورنده این فرهنگ‌لغت، استادِ نویسندگان است.

ترکیب‌های اضافی (مضاف + مضاف‌إلیه):
مُؤَلِّفُ هٰذا ← (مضاف: مُؤَلِّف / مضاف‌إلیه: اسم اشاره «هٰذا»)
أُسْتاذُ الْمُؤَلِّفینَ ← (مضاف: أُسْتاذ / مضاف‌إلیه: الْمُؤَلِّفینَ)

۴- مُصَلِّحُ السَّيّاراتِ مَشغولٌ بِالْعَمَلِ.
ترجمه روان: تعمیرکار اتومبیل‌ها سرگرم به کار است.

ترکیب‌های اضافی (مضاف + مضاف‌إلیه):
مُصَلِّحُ السَّيّاراتِ ← (مضاف: مُصَلِّح / مضاف‌إلیه: السَّيّارات)

۵- هذا الرَّجُلُ صاحِبُ الْمتْجَرِ.
ترجمه روان: این مرد، صاحبِ فروشگاه (مغازه‌دار) است.

ترکیب‌های اضافی (مضاف + مضاف‌إلیه):
صاحِبُ الْمَتْجَرِ ← (مضاف: صاحِب / مضاف‌إلیه: الْمَتْجَر)

پاسخ تمرین دوم صفحه ۱۳۱ درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

التَّمرينُ الثَّاني: ضَعْ فِي الْفَراغِ الْكَلِمَةَ الْمُناسِبَةَ.
«تمرین دوم: کلمه مناسب را در جای خالی قرار بده.»

١- أَتَعْلَمُ أَنَّ ………….. مَدْرَسَتِنا فِي السّاحَةِ؟! مُعَلِّمينَ 🔲 مُعَلِمي ✅
علت انتخاب: علت انتخاب: کلمه «مُعَلِّمینَ» جمع مژکر سالم است که در نقش اسمِ «إِنَّ/أَنَّ» منصوب شده (با حرف «ی»). چون به «مَدْرَسَتِنا» اضافه شده، نونِ جمع آن (نَ) حذف شده است (مُعَلِمي).
ترجمه: آیا می‌دانی که معلمانِ مدرسه‌مان در حیاط (ساحت) هستند؟!

٢- جَمیعُ ……………. في صالَةِ الامْتِحانِ. الطُّلَابِ ✅ الطُّلابُ 🔲
علت انتخاب: علت انتخاب: اسم بعد از «جَمیع» نقش مضاف‌إلیه را دارد و مضاف‌إلیه دائماً مجرور است (الطُّلَابِ با کسره).
ترجمه: همه دانش‌آموزان در سالن امتحان هستند.

٣- سُبْحانَ …………….. وَ الْحَمْدُ للّهِ. اللهِ ✅ اللهُ 🔲
علت انتخاب: کلمه «سُبْحانَ» دائماً مضاف واقع می‌شود؛ بنابراین لفظ جلاله «اللهِ» بعد از آن مضاف‌إلیه و مجرور به کسره است.
ترجمه: پاک و منزه است خداوند و ستایش مخصوص خداست.

۴- الطُّلُابُ يُحِبّونَ ………….. التّاریخ. کِتابَ ✅ اَلْکِتابَ 🔲
علت انتخاب: کلمه «کِتاب» در این ترکیب نقش مضاف را دارد و اسم مضاف هرگز «ال» نمی‌گیرد؛ پس «اَلْکِتابَ» نادرست است.
ترجمه: دانش‌آموزان کتابِ تاریخ را دوست دارند.

۵- إنَّ ………… الْمَصْنَعِ قَویّانِ. حاړِسینِ 🔲 حاړِسي ✅
علت انتخاب: کلمه «حارِسَینِ» (دو نگهبان) مثنی و اسم «إِنَّ» (منصوب با «ی») است. چون به «الْمَصْنَعِ» اضافه شده، نون مثنی (نِ) حذف شده است (حاړِسي)
ترجمه: همانا دو نگهبانِ کارخانه، نیرومند هستند.

۶- أَنتٌّما ………………. الْعَزیزانِ. صاحِبايَ ✅ صاحِباني 🔲
علت انتخاب: اصل این کلمه «صاحِبانِ» (دو دوست/دو همراه) بوده که وقتی به ضمیر «ی» (من) اضافه شده، نون مثنی حذف شده و به صورت «صاحِبايَ» درآمده است.
ترجمه: شما دو نفر، دو دوستِ عزیزِ من هستید.

٧- آفَةٌ …………………… النِّسْیانُ. الْعِلْمُ 🔲 الْعِلْمِ ✅
علت انتخاب: کلمه «الْعِلْمِ» نقش مضاف‌إلیه را دارد و باید مجرور به کسره باشد (الْعِلْمِ).
ترجمه: آفتِ دانش، فراموشی است.

جواب تمرین سوم صفحه ۱۳۲ درس ۹ عربی دوازدهم معارف اسلامی

التَّمرينُ الثَّالِثُ: تَرْجِمْ ما يَلي، ثُمَّ عَيِّنِ الْمُستَثنى وَإعرابَهُ، وَ الْمُستَثنىُ مِنهُ.
«تمرین سوم: موارد زیر را ترجمه کن، سپس «مستثنی» و اعراب آن، و همچنین «مستثنی‌منه» را مشخص کن.»

١- ﴿ … كُلُّ شَيْءٍ هالِكُ إلّا وَجْهَهُ …) _{الْقَصص: ٨٨}
ترجمه: «هر چیزی نابودشونده است جز ذات (وجه) او…»

پاسخ:
مستثنی: وَجْهَ (در «وَجْهَهُ»)
اعراب مستثنی: منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)
مستثنی‌منه: شَيْءٍ (یا «كُلُّ شَيْءٍ»)

٢- ﴿فَسَجَدَ الْمَلائِكَةُ كُلُّهُم أَجْمَعونَ إلّا إبليسَ اسْتَكْبَرَ وَكانَ مِنَ الْكافِرينَ﴾ _{ص: ٧٣ و ٧۴}
ترجمه: «پس فرشتگان همگی با هم سجده کردند مگر ابلیس؛ که تکبر ورزید و از کافران بود.»

پاسخ:
مستثنی: إِبْلِيسَ
اعراب مستثنی: منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)
مستثنی‌منه: الْمَلائِكَةُ

٣- كُلُّ عَيْنٍ باكيَةُ يَوْمَ الْقيامَةِ إلّا ثَلاثَ أَعْيُنٍ: عَيْنُ سَهِرَتْ في سَبيلِ اللهِ، وَ عَيْنُ غُضَّتْ عَنْ مَحارِمِ اللهِ، وَعَيْنُ فاضَتْ مِنْ خَشْيَةِ اللهِ. _{رَسولُ اللهِ (ص)}
ترجمه: «هر چشمی در روز قیامت گریان است مگر سه چشم: چشمی که در راه خدا شب‌زنده‌داری کرد (بیداری کشید)، و چشمی که از حرام‌های الهی فروبسته شد، و چشمی که از ترس خدا اشک‌بار شد (اشک ریخت).»

پاسخ:
مستثنی: ثَلَاثَ
اعراب مستثنی: منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)
مستثنی‌منه: عَيْنٍ (یا «كُلُّ عَيْنٍ»)

۴- كُلُّ وعاءٍْ يَضيقُ بِما جُعِلَ فيهِ إلّا وِعاءَ الْعِلْمِ؛ فَإنَّهُ يَتَّسِعُ” بِهِ. _{الإمام عَليّ (ع)}
ترجمه: «هر ظرفی با آنچه در آن نهاده می‌شود تنگ می‌گردد مگر ظرفِ دانش؛ زیرا آن ظرف با علم گسترده‌تر (فراخ‌تر) می‌شود.»

پاسخ:
مستثنی: وِعَاءَ (در «وِعَاءَ الْعِلْمِ»)
اعراب مستثنی: منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)
مستثنی‌منه: وِعَاءٍ (یا «كُلُّ وِعَاءٍ»)

۵- كُلُّ شَيءٍ يَرْخُصُُ إذا كَثُرَ إلَّا الْأَدَبَ؛ فَإنَّهُ إذا كَثُرَ غَلا. _{مَثَلٌ عَرَبيٌّ}
ترجمه: «هر چیزی وقتی زیاد شود ارزان می‌گردد مگر ادب؛ زیرا ادب هرگاه فراوان شود، گرانبها (ارزشمند) می‌شود.»

پاسخ:
مستثنی: الْأَدَبَ
اعراب مستثنی: منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)
مستثنی‌منه: شَيْءٍ (یا «كُلُّ شَيْءٍ»)

۶- ما نَجَحَ غَيْرُ المُجتَهدِ.
ترجمه: «کسی جز تلاشگر موفق نشد (فقط تلاشگر پیروز شد).»

پاسخ:
مستثنی: غَيْرُ (در قواعد کلمه «غیر»، خودِ لفظ «غیر» نقش مستثنی را ایفا می‌کند و اعراب‌پذیر است)
اعراب مستثنی: مرفوع (فاعل فعلِ «نَجَحَ» / علامت رفع: ضمه ـُ)
مستثنی‌منه: محذوف (استثنا از نوع مفرّغ است و کلام منفی است، به همین دلیل مستثنی‌منه در جمله ذکر نشده است)

پاسخ تمرین چهارم صفحه ۱۳۳ درس ۹ عربی دوازدهم معارف اسلامی

التَّمْرينُ الرّابعُ: تَرْجِمِ الْآياتِ الْكَريمَةَ، ثُمَّ مَيِّزِ الاسْتِثناءَ الْمُفَرَّغَ وَأَعْرِبْ ما بَعْدَ «إلَّا)».
«تمرین چهارم: آیات کریمه را ترجمه کن، سپس «استثنای مفرّغ» را تشخیص بده و کلمه بعد از «إلّا» را اعراب‌گذاری کن.»

١- ﴿ … لا تَعْبُدُونَ إلَّا اللهَ … ﴾ _{الْبَقَرَة: ٨٣}
ترجمه: «… جز خدا را نپرستید (تنها خداوند را بپرستید) …»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ است. (جمله منفی، مستثنی‌منه محذوف)
اعراب ما بعد «إلّا» (اللهَ): مفعول‌به و منصوب (علامت نصب: فتحه ـَ)(تعبُدون: فعل و فاعل «واو» / اللهَ: مفعول‌به)

٢- ﴿… وَ مَا يَكْفُرُ بِها إلَّا الْفاسِقُونَ …) _{الْبَقَرَة: ٩٩}
ترجمه: «… و جز نافرمانان (فاسقان) کسی به آن کفر نمی‌ورزد …»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ است. (جمله منفی، مستثنی‌منه محذوف)
اعراب ما بعد «إلّا» (الْفاسِقُونَ): فاعل و مرفوع (علامت رفع: حرف «واو»، زیرا جمع مذکر سالم است)(یَکْفُرُ: فعل / الْفاسِقُونَ: فاعل)

٣- ﴿وَمَا الْحَياةُ الدُّنْيا إلّا لَعِب وَلَهْوْ … ﴾ _{الأَنعام: ٣٢}
ترجمه: «و زندگی دنیا چیزی جز بازی و سرگرمی نیست …»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ است. (جمله منفی اسمیه، مستثنی‌منه محذوف)
اعراب ما بعد «إلّا» (لَعِبٌ): خبر و مرفوع (علامت رفع: تنوین ضمه ـُ)(الْحَياةُ: مبتدا / لَعِبٌ: خبر)

۴- ﴿ … لا يَيّْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللهِ إلَّا الْقَوْمُ الْكافِرونَ﴾ _{يوسف: ٨٧}
ترجمه: «… جز گروه کافران، کسی از رحمت (گشایش) الهی ناامید نمی‌شود.»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ است. (جمله منفی، مستثنی‌منه محذوف)
اعراب ما بعد «إلّا» (الْقَوْمُ): فاعل و مرفوع (علامت رفع: ضمه ـُ)(لا یَیْأَسُ: فعل نفی / الْقَوْمُ: فاعل / الْکافِرونَ: نعت و صفت)

۵- ﴿إِنَّ الْإنسانَ لَفى خُسْرٍ إلَّا الَّذينَ آمَنوا وَ عَمِلُوا الصّالحِاتِ …) _{العَصْر: ٢ و٣}
ترجمه: «بی‌گمان انسان دستخوش زیان است، مگر کسانی که ایمان آورده و کارهای شایسته انجام داده‌اند …»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ نیست (استثنای تام است؛ مستثنی‌منه «الْإِنسانَ» در کلام آمده است).
اعراب ما بعد «إلّا» (الَّذينَ): مستثنیٰ و محلاً منصوب (اسم موصول مبنی بر فتح است).

۶- ﴿… قالَ إنَّ اللهَ مُبْتَليكُم بِنَهَرٍ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنی وَ مَنْ لَمْ يَطْعَمْهُ فَإنَّهُ مِنَّی … فَشَرِبوا مِنْهُ إلَا قَليلاً مِنْهُم …﴾ _{الْبَقَرَة: ٢۴٩}
ترجمه: «… گفت: همانا خداوند شما را به وسیله یک نهر آب آزمایش می‌کند؛ پس هر که از آن بنوشد از من نیست، و هر که از آن نخورد قطعاً از من است … پس همگی از آن نوشیدند جز اندکی از آنها …»

پاسخ:
نوع استثنا: استثنای مفرّغ نیست (استثنای تام و مثبت است؛ مستثنی‌منه ضمیر «واو» در «شَرِبُوا» است).
اعراب ما بعد «إلّا» (قَلِيلاً): مستثنیٰ و منصوب (علامت نصب: تنوین فتحه ـً).

جواب تمرین پنجم صفحه ۱۳۴ و ۱۳۵ درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

التَّمْرينُ الخامس: ضَعْ فِي الْفَراغِ كَلِمَةً صَحيحَةً؛ ثُمَّ مَيِّزِ الْأِسْتِثناءَ الْمُفَرَّغَ.
«تمرین پنجم: کلمه صحیح را در جای خالی قرار بده؛ سپس «استثنای مفرّغ» را مشخص کن.»

١- ذَھَبَ الزُّملاءُ إلَی السَّفْرَةِ غَیْرَ ………………… . سَعيدٌ 🔲 سَعيداً 🔲 سعیدٍ ✅
گزینه صحیح: «سَعيدٍ»
اعراب: «غَيْرَ»: مستثنی و منصوب (جمله مثبت است) / «سَعيدٍ»: مضاف‌الیه و مجرور (علامت جر: کسره)
نوع استثنا: تام (مف رّغ نیست؛ مستثنی‌منه «الزُّمَلاءُ» ذکر شده و جمله مثبت است)
ترجمه: «همراهان جز سعید به سفر رفتند.»

٢- خَرَجَ التَّلامِذَةُ مِنَ الصّالَةِ إلا ……………… . مَحْمودٌ 🔲 مَحْموداً ✅ محمودٍ 🔲
گزینه صحیح: «مَحْموداً»
اعراب: «مَحْموداً»: مستثنی و منصوب (علامت نصب: فتحه)
نوع استثنا: تام (مفرّغ نیست؛ جمله منفی است ولی مستثنی‌منه «التَّلامِذَةُ» ذکر شده است)
ترجمه: «دانش‌آموزان جز محمود از کلاس خارج شدند.»

٣- يُمارِسُ الطُّلَابُ الرّياضَةَ ………… الْمریض. غَيْرُ ✅ غَيْرَ 🔲 غَيْرِ 🔲
گزینه صحیح: «غَيْرُ»
اعراب: «غَيْرُ»: مستثنی و مرفوع (علامت رفع: ضمه) زیرا فاعل فعل «يُمارِسُ» است / «الْمَريضِ»: مضاف‌الیه و مجرور
نوع استثنا: تام (مفرّغ نیست؛ جمله مثبت و مستثنی‌منه «الطُّلَّابُ» ذکر شده است)
ترجمه: «دانش‌آموزان ورزش می‌کنند، جز بیمار (بیمار ورزش نمی‌کند).»

۴- ما فازَ فِي الْمُباراةِ إلا …………….. . حامِدٌ ✅ حامِداً 🔲 حامِدٍ 🔲
گزینه صحیح: «حامِدٌ»
اعراب: «حامِدٌ»: فاعل و مرفوع (علامت رفع: تنوین ضمه ٌ)
نوع استثنا: مفرّغ ✔ (جمله منفی با «ما» و مستثنی‌منه محذوف است؛ «حامد» نقش فاعل را گرفته)
ترجمه: «جز حامد کسی در مسابقه پیروز نشد.»

۵- لَمْ يَنْجَحْ إلَا …………… . الْمُجتَهِدُ ✅ الْمُجتَهِدَ الْمُجتَهِدِ 🔲
گزینه صحیح: «الْمُجْتَهِدُ»
اعراب: «الْمُجْتَهِدُ»: فاعل و مرفوع (علامت رفع: ضمه ُ)
نوع استثنا: مفرّغ ✔ (جمله منفی با «لَمْ» و مستثنی‌منه محذوف است)
ترجمه: «جز کوشا (تلاشگر) کسی موفق نشد.»

پاسخ تمرین ششم صفحه ۱۳۴ درس نهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

اُلتَّمْرينُ السَّادس: تَرجِمِ الأَفْعالَ التّاليَةَ.
«تمرین ششم: فعل‌های زیر را ترجمه کن.»

١- عَرَفَ: شناخت ⭠ كانَ یَعْرِفُ: می‌شناخت . كانَ قَدْ عَرَفَ: شناخته بود .

٢- يَئِسَ: ناامید شد ⭠ لَنْ یَیْأَسَ: هرگز ناامید نخواهد شد . لَمّا یَیْأَسْ: هنوز ناامید نشده است .

٣- أَخَذَ: گرفت ⭠ قَدْ أَخَذَ: گرفته است . قَدْ یَأْخُذُ: گاهی می‌گیرد .

۴- نادی: صدا زد ⭠ ما نادی: صدا نزد . لَمْ يُنادِ: صدا نزده است .

۵- وَصَلَ: رسيد ⭠ سَوفَ یَصِلُ: خواهد رسید . سَیَصِلُ: به‌زودی خواهد رسید .

۶- كَتَبَ: نوشت ⭠ أُكْتُبْ: بنویس . لا تَكْتُبْ: ننویس .

٧- رَفَعَ: بالا بُرد ⭠ لِيَرْفَعْ: باید بالا ببرد . لا یَرْفَعْ: نباید بالا ببرد .

٨- خَلَقَ: آفريد ⭠ خُلِقَ: آفریده شد . یُخْلَقُ: آفریده می‌شود .

٩- قالَ: كَفت ⭠ قِيلَ: گفته شد . يُقالُ: گفته می‌شود .

١٠- تَلا: خواند ⭠ تُلِيَ: خوانده شد . يُتْلى: خوانده می‌شود .

نکته: شما دانش آموزان عزیز پایه دوازدهم متوسطه دوم، برای دسترسی سریع و بهتر به ترجمه و جواب تمرینات درس های کتاب عربی دوازدهم معارف اسلامی، می توانید با اضافه کردن کلمه «ماگرتا» در سرچ های درسی خود، به مطلب مورد نظرتان دست پیدا کنید.

جواب درس بعدی: جواب تمرین های درس دهم عربی دوازدهم معارف اسلامی

جواب درس قبلی: جواب تمرین های درس هشتم عربی دوازدهم معارف اسلامی

✅ در انتها امیدواریم که این گام به گام تمرینات درس 9 نهم کتاب عربی دوازدهم متوسطه دوم رشته علوم و معارف اسلامی، برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد و از آن استفاده و بهره برده باشید.