سوالات متن درس پنجم جامعه شناسی دهم انسانی با جواب

نمونه سوالات متن درس ۵ پنجم «جهان‌های اجتماعی» کتاب جامعه شناسی ۱ پایه دهم رشته علوم انسانی متوسطه دوم را می توانید در ادامه این مطلب از بخش آموزش و پرورش ماگرتا ، مشاهده نمایید.

سوال های متن درس بعدی: سوالات متن درس ششم جامعه شناسی دهم انسانی

همچنین بخوانید: سوالات متن درس سوم جامعه شناسی دهم انسانی

نمونه سوال های متن امتحانی درس 5 پنجم جامعه شناسی دهم

۱) نظم و همکاری حیواناتی که به صورت جمعی زندگی می‌کنند، چگونه است؟

پاسخ: نظم و همکاری حیواناتی که به صورت جمعی زندگی می‌کنند، طیّ عصرهای متمادی تغییری نمی‌کند؛ مثلاً زنبور عسل از هزاران سال قبل تاکنون با نظام واحدی زندگی می‌کند.

۲) چگونه ما می توانیم به متنوع بودن جهان های اجتماعی پی ببریم؟‌ توضیح دهید.

پاسخ: همه ما در جهان اجتماعی متولّد می‌شویم و پس از ما نیز، جهان اجتماعی همچنان وجود دارد. اگر ما فقط جهانی را ببینیم که در آن متولد شده‌ا‌یم، شاید گمان کنیم جهان اجتماعی تنها کی شکل دارد. ولی هنگامی که چشم خود را بر جوامع دیگری می‌گشا‌ییم که هم اینک در دیگر نقاط دنیا وجود دارند؛ یا وقتی به تاریخ گذشتۀ خود رجوع می‌کنیم و جهان خود را با آنان مقایسه می‌کنیم، به تنوع جهان‌های اجتماعی پی می‌بریم.

۳) انسان در قبال فرهنگی که از طریق تربیت به او منتقل می‌شود، چگونه عمل می‌کند؟

پاسخ: انسان در قبال فرهنگی که از طریق تربیت به او منتقل می‌شود، صرفاً موجودی منفعل و پذیرنده نیست، بلکه کنشگری فعّال و تأثیرگذار است. انسان‌ها در هر موقعیتی که قرار می‌گیرند، ابتدا آن موقعیت را برای خود تعریف می‌کنند و به آن معنا می‌دهند و سپس در آن موقعیت دست به عمل می‌زنند.

۴) علت تفاوت و تنوع جهان انسان ها چیست؟ توضیح دهید.

پاسخ: رفتار سایر موجودات زنده، ناآگاهانه یا غریزی است؛ ولی جهان اجتماعی را انسانِ آگاه و خلّق پدید می‌آورد. انسان در قبال فرهنگی که از طریق تربیت به او منتقل می‌شود، صرفاً موجودی منفعل و پذیرنده نیست، بلکه کنشگری فعّال و تأثیرگذار است. انسان‌ها در هر موقعیتی که قرار می‌گیرند، ابتدا آن موقعیت را برای خود تعریف می‌کنند و به آن معنا می‌دهند و سپس در آن موقعیت دست به عمل می‌زنند.

۵) چه مواردی سبب پیدایش جهان های اجتماعی مختلف می شوند؟

پاسخ: تنوع آگاهی و معرفت انسان‌ها و همچنین تنوع اراده و اختیار آنها، سبب پیدایش جهان‌های اجتماعی مختلف می‌شود.

۶) آیا جهان اجتماعی شکل یکسانی دارد؟

پاسخ: جهان اجتماعی شکل یکسانی ندارد و همواره تغییرات و تفاوت‌هایی در آن به وجود می‌آید؛ نسل‌ها در پی هم می‌آیند و می‌روند، شیوه‌های زندگی تفاوت پیدا می‌کنند، انقلاب‌ها رخ می‌دهند و… .

۷) هر جهان اجتماعی چند نوع تغییر و تحول را در درون خود می‌پذیرد؟ توضیح دهید.

پاسخ: هر جهان اجتماعی، تغییرات و تفاوت‌های مختلفی را درون خود می‌پذیرد. جمعیت یک جامعه کم یا زیاد می‌شود؛ اقتصاد آن رشد یا افول می‌کند و زبان و لهجۀ مردم دگرگون می‌شود؛ اما جهان اجتماعی هویت خود را حفظ می‌کند. گاه نیز جمعیت ثابت می‌ماند، درآمد ملّی تغییر نمی‌کند و زبان متحول نمی‌شود؛ امّا تفاوت‌های دیگری به وجود می‌آید که نشان از ظهور جهان اجتماعی جدید دارد.

۸) منظور از تفاوت های درون یک جهان اجتماعی چیست؟

پاسخ: تفاوت‌هایی که مربوط به لایه‌های سطحی جهان اجتماعی باشد، از نوع تفاوت‌هایی است که درون یک جهان اجتماعی واحد رخ می‌دهد.

۹) کدام تفاوت‌ها یک جهان اجتماعی را به جهان اجتماعی دیگری تبدیل می‌کند؟

پاسخ: تفاوت‌هایی که مربوط به لایه‌های عمیق جوانی جهان اجتماعی و عناصر محوری باشد، آن را به جهان اجتماعی دیگری تبدیل می‌کند.

۱۰) در مورد تفاوت های مربوط به لایه های سطحی و عمیق جهان اجتماعی توضیح دهید.

پاسخ: تفاوت‌هایی که مربوط به لایه‌های سطحی جهان اجتماعی باشد، از نوع تفاوت‌هایی است که درون یک جهان اجتماعی واحد رخ می‌دهد؛ امّا تفاوت‌هایی که مربوط به لایه‌های عمیق جوانی جهان اجتماعی و عناصر محوری باشد، آن را به جهان اجتماعی دیگری تبدیل می‌کند.

۱۱) نوعی از تفاوت های میان جهان های اجتماعی مختلف را نام ببرید.

پاسخ: تفاوت‌هایی که به ارزش‌های کلان، آرمان‌ها و اعتقادات اصلی بازگردد، از نوع تفاوت‌های میان جهان‌های اجتماعی مختلف است.

۱۲) نوعی از تفاوت های که درون یک جهان اجتماعی پذیرفته می شود را نام ببرید.

پاسخ: تفاوت‌هایی که به حوزۀ نمادها و هنجارها باز می‌گردد، از نوع تفاوت میان جهان‌های اجتماع‌ مختلف نیست؛ بلکه از نوع تفاوت‌هایی است که درون یک جهان اجتماعی پذیرفته می‌شود.

۱۳) جهان های اجتماعی بر چه اساسی متنوع اند؟ نام ببرید.

پاسخ: جهان‌های اجتماعی بر اساس عقاید و ارزش‌های کلان خود، متنوع‌اند.

۱۴) دیدگاه تک خطی (طولی) در مورد سرنوشت و مسیر جوامع را توضیح دهید.

پاسخ: عده‌ای از جامعه شناسان معتقدند همه جهان‌های اجتماعی شبیه یکدیگرند و بر همین اساس مسیر یکسانی را نیز طی می‌کنند؛ یعنی همه آنها شبیه یک نوع موجود زنده‌اند و تفاوتشان همانند تفاوتی است که آن موجود زنده در مراحل مختلف رشد خود از دوران کودکی تا مراحل بزرگ سالی پیدا می‌کند. این عده، نگاه تک خطی به تاریخ بشر دارند. در این دیدگاه، همه جوامع در یک خط قرار می‌گیرند؛ بعضی از آنها در این مسیر واحد، پیشرفته‌ترند و بعضی در مقایسه با جوامع پیشرفته، عقب مانده‌اند و جوامعی که به لحاظ تاریخی عقب مانده‌اند، باید جوامع پیشرفته را الگوی حرکت خود قرار دهند.

۱۵) اعتقاد جامعه شناسان در مورد شباهت و تفاوت جهان اجتماعی با موجود زنده را بیان کنید.

پاسخ: عده‌ای از جامعه شناسان معتقدند همه جهان‌های اجتماعی شبیه یکدیگرند و بر همین اساس مسیر یکسانی را نیز طی می‌کنند؛ یعنی همه آنها شبیه یک نوع موجود زنده‌اند و تفاوتشان همانند تفاوتی است که آن موجود زنده در مراحل مختلف رشد خود از دوران کودکی تا مراحل بزرگ سالی پیدا می‌کند. این عده، نگاه تک خطی به تاریخ بشر دارند. در این دیدگاه، همه جوامع در یک خط قرار می‌گیرند؛ بعضی از آنها در این مسیر واحد، پیشرفته‌ترند و بعضی در مقایسه با جوامع پیشرفته، عقب مانده‌اند و جوامعی که به لحاظ تاریخی عقب مانده‌اند، باید جوامع پیشرفته را الگوی حرکت خود قرار دهند.

در مقابل، عدۀ دیگری از اندیشمندان اجتماعی معتقدند جهان‌های اجتماعی متنوع‌اند. هر جهان اجتماعی، فرهنگ و تمدن مناسب خود را به وجود می‌آورد. فرهنگ‌ها و تمدن‌ها نیز براساس آرمان‌ها و ارزش‌های خود، تحولاتی را دنبال می‌کنند و مسیرهای مختلفی را می‌پیمایند. برخی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، زمانی طولانی دوام می‌آورند و بعضی دیگر پس از مدتی از بین می‌روند. مردم شناسان بر همین اساس از جهان‌های اجتماعی متفاوت همچون غرب، اسلام، چین و هند یاد می‌کنند.

۱۶) دیدگاه اندیشمندان اجتماعی را که معتقدند جهان‌های اجتماعی متنوع‌اند، توضیح دهید.

پاسخ: عدۀ دیگری از اندیشمندان اجتماعی معتقدند جهان‌های اجتماعی متنوع‌اند. هر جهان اجتماعی، فرهنگ و تمدن مناسب خود را به وجود می‌آورد. فرهنگ‌ها و تمدن‌ها نیز براساس آرمان‌ها و ارزش‌های خود، تحولاتی را دنبال می‌کنند و مسیرهای مختلفی را می‌پیمایند. برخی فرهنگ‌ها و تمدن‌ها، زمانی طولانی دوام می‌آورند و بعضی دیگر پس از مدتی از بین می‌روند. مردم شناسان بر همین اساس از جهان‌های اجتماعی متفاوت همچون غرب، اسلام، چین و هند یاد می‌کنند.

در این دیدگاه، جهان‌های اجتماعی مختلف با روابط متقابلی که دارند می‌توانند از تجربیات یکدیگر استفاده کنند؛ اما هیچ یک از آنها با حفظ هویت خود نمی‌تواند مسیر دیگری را ادامه دهد. جهان اجتماعی زنده و سالم، فعّالانه با جهان اطراف خود ارتباط برقرار می‌کند. مطابق با نیاز خود، از دستاوردهای جهان‌های اجتماعی دیگر بهره می‌برد. در صورتی که لازم باشد، تغییراتی در آنها به وجود می‌آورد و سپس از آنها استفاده می‌کند.

۱۷) جهان های اجتماعی مختلف با ………. که دارند می توانند از تجربیات یکدیگر استفاده کنند.

پاسخ: روابط متقابلی

۱۸) هر تغییری که در زندگی اجتماعی رخ می دهد از نوع تغییر در جهان اجتماعی است. (صحیح – غلط)

پاسخ: صحیح

۱۹) هر تغییری که درون یک جهاد اجتماعی واحد رخ می دهد نمی تواند آن را به جهان اجتماعی دیگری تبدیل کند. (صحیح – غلط)

پاسخ: غلط

۲۰) در نگاه تک خطی به تاریخ جهان اجتماعی در طول هم قرار دارند. (صحیح – غلط)

پاسخ: صحیح

۲۱) انسان در قبال فرهنگی که از طریق تربیت به او منتقل می شود ، کنشگری منفعل و تاثیر گذار است. (صحیح – غلط)

پاسخ: غلط

۲۲) فرهنگ‌ها می توانند با حفظ هویت خود مسیر سایر فرهنگ ها را طی کنند. (صحیح – غلط)

پاسخ: غلط

۲۳) فرهنگ‌ها و تمدن ها بر اساس …………… و ارزش های خود تحولاتی را دنبال می کنند و مسیرهای مختلفی را می پیمایند.

پاسخ: آرمان‌ها

۲۴) جهان اجتماعی را انسان …………. و …………….. پدید می آورد.

پاسخ: آگاه و خلّاق

۲۵) فرهنگ از طریق ……………. به نسل های بعد منتقل می شود.

پاسخ: تربیت

۲۶) تفاوت‌هایی که مربوط به لایه های ……….. جهان اجتماعی باشد از نوع تفاوت هایی است که درون یک جهان اجتماعی واحد رخ می دهد.

پاسخ: سطحی

۲۷) جهان اجتماعی زنده و سالم ……………. با جهان اطراف خود ارتباط برقرار می کند.

پاسخ: فعّالانه

نکته مهم: دانش آموزان عزیز، تنها به خواندن این سوالات اکتفا نکنید و حتما متن درس را هم به دقت مطالعه کنید.

سوال های متن درس قبلی: سوالات متن درس چهارم جامعه شناسی دهم انسانی

توجه: شما دانش آموز پایه دهم رشته علوم انسانی می توانید برای دسترسی سریع و آسان تر به جواب تمرینات و فعالیت های دروس کتاب جامعه شناسی دهم متوسطه دوم ، در انتهای عنوان خود عبارت «ماگرتا» را نیز در گوگل جستجو کنید.

✅ در انتها امیدواریم که مقاله نمونه سوالات متن درس ۵ پنجم کتاب جامعه شناسی پایه دهم متوسطه دوم ؛ برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد. شما می توانید سوالات خود را در بخش دیدگاه بیان کنید. 💕