جواب درس ۱۵ تاریخ یازدهم انسانی ♨️ قرون وسطا

جواب درس ۱۵ پانزدهم تاریخ یازدهم انسانی ؛ گام به گام درس پانزدهم تاریخ (۲) از بعثت پیامبر اسلام تا پایان صفویه پایه یازدهم رشته انسانی که شامل جواب فعالیت ها و پرسش های نمونه درس 15 پانزدهم فرهنگ و تمدن در عصر صفوی از فصل چهارم اروپا در قرون وسطا و عصر جدید در صفحه های ۱۶۰ ، ۱۶۲ ، ۱۶۳ ، ۱۶۵ ، ۱۷۰ ، ۱۷۱ و ۱۷۲ است را در ادامه در بخش آموزش و پرورش ماگرتا آماده کرده ایم.

پاسخ درس بعد : جواب درس ۱۶ تاریخ یازدهم انسانی

جواب فعالیت ۱ صفحه ۱۶۰ درس ۱۵ تاریخ یازدهم انسانی

با راهنمایی دبیر، نمونه هایی از دست آوردهای برجسته ی تمدن یونان و روم باستان را که در کتاب تاریخ ۱ خواندید به خاطر آورید و بازگو نمایید.

پاسخ کوتاه: شهرنشینی، تجارت، دمکراسی، معماری، مجسمه‌سازی، بازی‌های المپیک، تئاتر، تاریخ‌نگاری، فلسفه، ریاضی، ادبیات، پزشکی.

پاسخ بلند: برجسته ترین دستاورد هنری تمدن روم در معماری و مجسمه سازی تبلور یافت. رومیان به افتخار پیروزی های نظامی خود بناهای یادبود زیادی را برپا نمودند. آنان همچنین در رم و دیگر شهرهای قلمرو امپراتوری مثل انطاکیه، دمشق، اسکندریه، آتن و مارسی ساختمان های عمومی فراوانی ساختند که حکایت از مهارت در معماری و طراحی در مهندسی دارد.یکی دیگر از دستاوردهای مهم تمدن روم ایجاد شبکه پیشرفته ای از جاده ها بود. مهندسان و کارگران رومی برای احداث جاده های سنگ فرش شده، دامنه تپه ها را می بریدند، تونل می کندند، پل می ساختند و باتلاق ها را پر می کردند.

جواب کاوش خارج از کلاس صفحه ۱۶۱ درس پانزدهم تاریخ یازدهم انسانی

با استفاده از منابعی که دبیر معرفی می‌کند، به صورت گروهی دربارۀ فتح قسطنطنیه توسط سلطان محمد فاتح تحقیق کنید و گزارشی از این رویداد مهم تاریخی تهیه و در کلاس بخوانید.

پاسخ: فتح قسطنطنیه در سال ۱۴۵۳ میلادی توسط سلطان محمد دوم رخ داد. این پیروزی بزرگ، نتیجه‌ی آمادگی‌های گسترده عثمانی‌ها، ضعف روم شرقی و استراتژی‌های هوشمندانه فاتح بود.

چرا قسطنطنیه فتح شد؟

• موقعیت استراتژیک: قسطنطنیه به دلیل کنترل بر تنگه‌ها، اهمیت تجاری و نظامی بالایی داشت.
• ضعف روم شرقی: جنگ‌های داخلی و مشکلات اقتصادی، روم شرقی را تضعیف کرده بود.
• آمادگی عثمانی‌ها: ساخت توپ‌های عظیم و ارتش مجهز، فاتح را برای فتح آماده کرده بود.
• استراتژی‌های نظامی: محاصره دریایی و زمینی، حفر تونل و دیگر تاکتیک‌ها، به پیروزی عثمانی‌ها کمک کرد.

پیامدهای فتح:

• پایان روم شرقی: هزاران سال تاریخ روم به پایان رسید.
• گسترش عثمانی‌ها: عثمانی‌ها به یکی از قدرتمندترین امپراتوری‌های جهان تبدیل شدند.
• تغییر تعادل قدرت: تعادل قدرت جهانی تغییر کرد و مسیحیت و اسلام در تقابل قرار گرفتند.
• تاثیر بر فرهنگ و تمدن: این فتح، تاثیر عمیقی بر فرهنگ و تمدن منطقه گذاشت.

نکات جالب:

• توپ‌های عظیم: دیوارهای قسطنطنیه را تخریب کردند.
• حفر تونل: عثمانی‌ها از زیر دیوارها به شهر نفوذ کردند.
• مقاومت رومی‌ها: رومی‌ها با شجاعت مقاومت کردند.
• تبدیل قسطنطنیه به استانبول: قسطنطنیه به پایتخت امپراتوری عثمانی تبدیل شد و نام آن به استانبول تغییر یافت.

جواب فعالیت ۲ صفحه ۱۶۲ درس پانزدهم تاریخ یازدهم انسانی

با بررسی نقشه ی فوق بگویید بر هر یک از کشورها یا مناطق زیر کدام یک از دسته های ژرمن تسلط یافتند؟

پاسخ: فرانسه: فرانک‌ها
انگلستان: انگل‌ها و ساکسون‌ها
آلمان: ویزگوت‌ها و استراگوت‌ها
ایتالیا: استراگوت‌ها  
اسپانیا: ویزگوت‌ها

پاسخ فعالیت ۳ صفحه ۱۶۳ درس ۱۵ تاریخ یازدهم انسانی

از طریق مقایسه ی نقشه ی قلمرو شارلمانی با نقشه ی سیاسی کنونی قاره ی اروپا، بگویید قلمرو شارلمانی شامل کدام یک از کشورهای امروزی اروپا می شده است؟

پاسخ: شمال ایتالیا، فرانسه، آلمان، سوئیس، اتریش، چک، هلند.

پاسخ فعالیت ۴ صفحه ۱۶۵ درس پانزدهم تاریخ یازدهم انسانی

بررسی شواهد و مدارک
متن زیر را بخوانید و با هم فکری:

الف) برداشت و تحلیل خود را از نقش و اهمیت «قانون» در اروپای قرون وسطا بیان کنید.

پاسخ: قانون در اروپای دوران قرون وسطا وجود داشته است. اما کاملا ناقص و تنها تامین کننده‌ی نیازهای اقتصادی و اجتماعی اربابان بوده است. قانون، نظام ناعادلانه‌ی طبقاتی را بر هم نمی زد، فقط وظایف هر طبقه را در برابر طبقه‌ی دیگر مشخص می کرد.

ب) توضیح دهید که این جمله ی حقوق دانان قرون وسطا: «هوای شهر، آزادی سازی» است، چه ارتباطی با متن دارد؟

پاسخ: این جمله، فضای شهرهای آن زمان را با مناطق فئودال نشین مقایسه می کند و نیز بیانگر آن است که سرف های فراری با آمدن به شهرها از ظلم و ستم فئودال ها و ارباب ها نجات پیدا می کردند.

رهایی از قید و بندهای نظام سرفی غیر ممکن نبود. ساده و رایج ترین طریق آزادی، فرار از ملک اربابی و زندگی در جای دیگری مانند شهر بود. چنان چه اشخاصی ثابت می کردند که یک سال و یک روز در شهر سکونت داشته اند، از نظر قانون آزاد محسوب می شدند. علاوه بر آن، برخی از سرف ها با پرداخت بدهی، انجام خدمات شایسته و یا با اجازه ی ارباب، آزادی خود را به دست می آوردند (آدلر، فیلیپ جی، تمدن های عالم، ج ۱، ص ۳۳۲).

جواب فکر کنیم و پاسخ دهیم صفحه ۱۷۰ درس ۱۵ تاریخ یازدهم انسانی

به نظر شما چرا کلیسا در قرون وسطا با وجود این که معتقد بود اجبار در دین مجاز نیست، به حربه ی تفتیش عقاید متوسل شد؟

پاسخ: ۱) کلیسا برهمه‌ی جنبه های زندگی مردم نظارت و تسلط داشت؛ هرگونه تفسیر دینی متفاوت با کلیسا، خطری برای سلطه‌ی کامل آن به حساب می آمد.
۲) تناقض در رفتار متولیان دین و ظلم و ستمی که بر مردم روا می داشتند، سبب دین گریزی و رویگردانی از دستورات شرع مسیحی شده بود و کلیسا برای جلوگیری از تغییر افکار، از زور و شکنجه استفاده کرد.

آیا این گونه اقدام ها در دراز مدت به سود کلیسا و دین مسیحیت بود؟ برای پاسخ خود استدلال نمایید.

پاسخ: خیر، ظلم و ستمی که کلیسا بر مردم روا داشت، سبب دین گریزی و روی گردانی از دستورات شرع مسیحی و زمینه ساز جنبش های ضد دینی و منتقد کلیسا در دوره‌ی رنسانس شد.

جواب فعالیت ۵ صفحه ۱۷۱ درس پانزدهم تاریخ یازدهم انسانی

بررسی شواهد و مدارک
پاپ بونیفاس هشتم (Boniface VIII)  (م ۱۲۹۴ – ۱۳۰۲) که با فیلیپ چهارم (شاه فرانسه از ۱۲۸۵ تا ۱۳۱۴ م) اختلاف و درگیری شدیدی پیدا کرده بود، بیانیه مهمی را صادر کرد. این بیانیه یکی از گویاترین اسناد سیاسیِ قرون وسطا به شمار می رود. بخش هایی از بیانیه ی مذکور را بخوانید و به پرسش های مربوط به آن پاسخ دهید.
«… ما قاطعانه معتقدیم و کاملاً معترفیم که فقط یک کلیسا… وجود دارد و بیرون از آن، نه رستگاری هست و نه آمرزش گناهان … کلام انجیل بشارت دهنده به ما می گوید که در رم هاش دو شمشیر هست، یکی دینی و دیگری دنیوی… بنابراین هر دو شمشیر روحی و مادی در اختیار کلیسا هستند؛ در واقع یکی به خاطر کلیسا آن را به کار می برد و دیگری به وسیله ی خود کلیسا استفاده می شود. یکی در دست روحانی است و دیگری در دست شاهان و شهسواران که فقط به اراده و رضایت ضمنی شمشیر روحانی به کار برده می شود. به علاوه، یک شمشیر وظیفه دارد تابع شمشیر دیگری باشد؛ قدرت دنیوی وظیفه دارد تا از قدرت مذهبی تبعیت کند… در واقع ما اعلام می کنیم و به صراحت می گوییم همه ی مخلوقات خدا برای رستگاری خود می باید مطیع پاپ رم باشند» (فوگِل، تمدن مغرب زمین، ج ۱، ص ۵۰۴).

۱- به نظر شما چرا این متن برای مورخان ارزش مند است و در شناخت و تحلیل چه مسائل و موضوعاتی به آنان کمک می کند؟

پاسخ: یکی از ویژگی‌های دوره‌ی قرون وسطا، تلاش بی‌وقفه‌ی کلیسای کاتولیک برای گسترش نفوذ خود و تسلط بر ابعاد مختلف زندگی اروپاییان بود. کوشش پاپ‌ها برای گسترش حوزه‌ی نفوذ و قدرت خود به عرصه‌ی سیاست و حکومت، موجب رقابت و درگیری‌هایی دنباله‌دار میان کلیسا و برخی از شاهان و فرمانروایان اروپایی شد. از جمله‌ی این نزاع‌ها می‌توان به منازعه‌ی شدید پاپ بونیفاس هشتم با فیلیپ چهارم پادشاه فرانسه در اواخر قرن 13 م اشاره کرد. بیانیه‌ی پاپ مذکور در توجیه اینکه چرا نهاد سیاست باید تابع کلیسا باشد و چرا  زمام‌داران باید از پاپ فرمانبری کنند، ارزش و اعتبار فراوانی در تاریخ اندیشه‌ی سیاسی قرون وسطا دارد و سندی ارزشمند در موضوع اختلاف و درگیری میان کلیسا و نهاد سیاست محسوب می‌شود.

۲- این متن چه دیدگاه و نگرشی را درخصوص رابطه ی نهاد مذهب با نهاد سیاست بیان می کند؟

پاسخ: برتری دین بر دولت؛ به طوری که سیاست در خدمت دین باشد و این نگاه مدت طولانی در قرون وسطا بر اروپا حاکم بود و پادشاهان از پاپ پیروی می‌کردند و باید به تایید پاپ می‌رسیدند.

۳- برداشت و قضاوت شما از واژه ی «رمه» و جمله ی «همه ی مخلوقات خدا برای رستگاری می باید مطیع پاپ رم باشند» در متن بالا چیست؟

پاسخ: منظور از واژه‌ی «رمه» در این متن، گروه‌های مردم است. دیدگاه سنتی کلیسای کاتولیک این بود که نه تنها راه نجات انسان‌ها ایمان به مسیح است که در انحصار کلیسای کاتولیک است و خارج از سازمان کلیسای کاتولیک به هیچ وجه نجات و رستگاری ممکن نیست.

همچنین بخوانید: جواب درس ۱۳ تاریخ یازدهم انسانی

جواب پرسش های نمونه صفحه ۱۷۲ درس ۱۵ تاریخ یازدهم انسانی

۱- مهم ترین پیامدهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی یورش ژرمن ها به امپراتوری روم غربی چه بود؟

پاسخ: پیامد سیاسی روم غربی بعد از فروپاشی به چند سرزمین جدا از هم تبدیل شد که ژرمن‌ها بر آن حکومت می کردند پیامد اقتصادی و اجتماعی باعث شد تا شهرنشینی کاهش پیدا کند و و زندگی روستایی گسترش یابد بیشتر شهرهایی که بر پایه تجارت شکل گرفته بودند از بین رفتند و بازرگانان شغل خود را رها کردند و به مکان امن رفتند.

۲- چه عواملی موجب گسترش نظام فئودالی (زمین داری) در اروپای غربی شد؟

پاسخ: پس از انقراض امپراتوری شارلمانی در اوایل قرن ۹ هرج و مرج اروپا را فرا گرفت و حملات طوایف غیرتمند از شرق و شمال موجب گسترش ناامنی شد پادشاهان به دلیل عدم توانایی در تامین هزینه ارتش قادر به حفظ امنیت نبودند به همین دلیل پادشاهان و اربابان تصمیم گرفتند تا قسمت هایی از املاک خود را در برابر خدمات نظامی و غیر نظامی به زیردستان و اشراف درجه ۲ بدهند و اشراف درجه ۲ هم نیز این کار را برای زیر دستان خود می کردند به همین دلیل طبقه ای به نام فنودالان بوجود آمد و تقریبا کلیه حقوق مانند یک شاه را نیز دریافت می کردند.

۳- تأثیر مشکلات اقتصادی و اجتماعی سرزمین های اروپایی را بر بروز جنگ های صلیبی توضیح دهید.

پاسخ: به دنبال هجوم گسترده و مهاجرت طوایف ژرمنی به سرزمین های اروپای غربی و رکود و تعطیلی فعالیت تجاری باعث ایجاد مشکلات اقتصادی و اجتماعی متعددی شد که باعث بیکاری فقر و کمبود غذا گردید از این رو فئودالان و پادشاهان مردم را تشویق می کردند که برای شرکت در جنگ های مذهبی راهی سرزمین های دور دست شوند.

۴- موقعیت کلیسا را در قرون وسطا به اختصار شرح دهید.

پاسخ: در قرون وسطا هیچ نهادی به اندازه کلیسا نیرومند نبود، تمام کسانی که در خانواده مسیحی متولد می شدند به این نهاد قدرتمند تعلق داشتند. در سده های میانی کلیساییان هدایت جریان فکر و فرهنگ را در دست گرفتند و کلام و فلسفه و اخلاق و ادبیات و هنر را مطابق میل خود تعلیم می دادند. کلیسا دارای املاک بسیاری در سرتاسر اروپا به خصوص ایتالیا بود.

۵- عوامل مؤثر بر رونق و رشد علم و آموزش در نیمه ی دوم قرون وسطا را بیان کنید.

پاسخ: در نیمه دوم قرون وسطا به ویژه بعد از جنگ های صلیبی به سبب رونق شهرهای اروپایی و افزایش ثروت و رشد. جمعیت شهری نیاز به علم و آموزش بیشتر شد. پادشاهان فئودال ها و کلیساها نیازمند افراد با سواد بودند.

پاسخ درس قبل: جواب درس ۱۴ تاریخ یازدهم انسانی

😊 اگر سوالی در رابطه با جواب پرسش های نمونه و فعالیت های درس ۱۵ پانزدهم کتاب تاریخ انسانی یازدهم دارید آن را از قسمت دیدگاه بپرسید. همچنین جهت مشاهده گام به گام سایر درس های کتاب کافیست شماره درس را به همراه عبارت ماگرتا در گوگل جست و جو کنید.