ادبیاتفرهنگ و هنر

جواب خودارزیابی درس ششم علوم و فنون یازدهم انسانی ☄️ صفحه ۵۳ و ۵۴

پاسخ و حل سوال های خودارزیابی صفحه 53 و 54 درس 6 شش کتاب علوم و فنون ادبی 2 پایه یازدهم انسانی

جواب خودارزیابی درس ششم علوم و فنون ادبی یازدهم انسانی ؛ در این مطلب به پاسخ و جواب سوالات خودارزیابی صفحه ۵۳ و ۵۴ درس ۶ ششم «مجاز» کتاب علوم و فنون ادبی ۲ پایه یازدهم رشته انسانی پرداخته ایم. در ادامه با بخش آموزش و پرورش ماگرتا ، همراه ما باشید.

همچنین بخوانید: جواب خودارزیابی درس پنجم علوم و فنون یازدهم انسانی

جواب خودارزیابی درس ششم علوم و فنون ادبی یازدهم انسانی
جواب خودارزیابی درس ششم علوم و فنون ادبی یازدهم انسانی

جواب خودارزیابی صفحه ۵۳ و ۵۴ درس ۶ ششم علوم و فنون ادبی یازدهم

۱- معنای حقیقی و مجازی را در واژه‌های مشخص شده بررسی کنید:

الف) درخت تو گر بار دانش بگیرد / به زیرآوری چرخ نیلوفری را ناصر خسرو

پاسخ: معنای نهاد: وسیله‌ای که می‌چرخد.
معنای نانهاد: آسمان، روزگار

بازگردانی: اگر درخت وجود تو بار دانش بگیرد، آسمان آبی را فرمانبردار خودت می‌کنی.

ب) سر آن ندارد امشب که برآید آفتابی / چه خیال ها گذر کرد و گذر نکرد خوابی سعدی

پاسخ: معنای نهاده: تندامی از بدن
معنای نانهاده: قصد و اندیشه (زیرا سر جایگاه اندیشه و اراده است).

بازگردانی: امشب قصد آن ندارد که آفتابی برآید. چه خیال‌هایی از ذهن من گذر کرد ولی خوابم نبرد.

پ) سینه خواهم شرحه شرحه از فراق / تا بگویم شرح درد اشتیاق مولوی

پاسخ: معنای نهاده: اندامی از بدن
معنای نانهاده: قلب (زیرا قلب در سینه جای دارد).

بازگردانی: آدمی می‌خواهم که دلش از فراق شرحه شرحه شده باشد تا شرح درد عشقم را به او بگویم.
شرحه شرحه: پاره پاره

۲- در سروده‌های زیر مجاز را مشخّص کنید:

الف) فردا که آن شهر خاموش / در حلقه‌ی شهربندان دشمن / از خواب دوشینه برخاست / دیدند / زان مرغ فریاد و آتش / خاکستری سرد برخاست شفیعی کدکنی

پاسخ: فردا: مجاز از آینده
شهر: مجاز از مردم شهر
مرغ: مجاز از پرنده

ب) فریشتگان سنگ به وی می‌زدند که خاکی و آبی را چه رسد که حدیث کند؟ رشیدالدین میبدی

پاسخ: خاکی و آبی: مجاز از انسان
نکته: خاکی و آبی، مجاز از تمامی موجودات زنده است؛ اما در این جمله فقط مجاز از انسان است که در اصل از آب و خاک (گِل) آفریده شده است.

بازگردانی: فرشتگان سنگ به او می‌زدند و می‌گفتند: بشر حق سخن گقتن ندارد.

پ) چرا چون لاله خونین دل نباشم / که با ما نرگس او سر گران کرد حافظ

پاسخ: نرگس: مجاز از چشم

بازگردانی: چرا مانند لاله خونین دل نباشم چراکه چشم یار به من بی محلی کرد.
سرگران کردن: بی محلی کردن

ت) دل عالمی بسوزی چو عذار برفروزی / تو از این چه سود داری که نمی‌کنی مدارا حافظ

پاسخ: عالمی: مجاز از مردم عالم

بازگردانی: دل مردم جهان را می‌سوزانی، هنگامی که چهره ات را می‌آرایی. تو از این کار که با کسی سازش نمی‌کنی چه سودی می‌بری.
عذار: گونه

ث) برو ای گدای مسکین در خانه علی زن / که نگین پادشاهی دهد از کرم گدا را شهریار

پاسخ: نگین: مجاز از انگشتری

بازگردانی: ای گدای مسکین، برو و در خانه علی را بزن؛ زیرا او از کرمش انگشتر پادشاهی اش را به گدا می‌دهد.

۳- در بیت زیر مجاز و قرینه را مشخّص نمایید:

دست فلک ز کارم وقتی گره گشاید / کز یک دگر گشایی زلف گره گشا را فروغی بسطامی

پاسخ: دست: مجاز از انگشتان دست است.
قرینه: گره‌گشای

بازگردانی: قدرت آسمان وقتی مشکلاتم را حل می‌کند که تو زلف گره گشایت را از هم باز می‌کنی.
فلک: آسمان

۴- بیت زیر را از نظر فکری و ادبی بررسی نمایید:

سپید شد چو درخت شکوفه‌دار سرم / وز این درخت همین میوه‌ٔ غم است برم جامی

پاسخ: ویژگی فکری: غم‌گرایی و شکایت از زمانه بارزترین ویژگی فکری بیت است که آن را در حیطهٔ سبک عراقی قرار می‌دهد.
ویژگی ادبی: کاربرد تشبیه و بهره‌گیری از آرایهٔ مجاز
مجاز: سر مجاز از موی سر است به قرینه‌ٔ سپید شدن.
تشبیهات: سرم چو درخت شکوفه‌دار سپید شد/ میوه‌ی غم: غم به میوه تشبیه شده است.

بازگردانی: مانند درخت شکوفه دار که پر از شکوفه سپید است موی سرم سپید شد. از این موی سپید فقط غم و اندوه بهره من شد.

۵- وزن واژهٔ بیت زیر را مشخّص کنید:

بضاعت نیاوردم الّا امید / خدایا ز عفوم مکن ناامید سعدی

پاسخ: فعولن – فعولن – فعولن – فعل.

بازگردانی: سرمایه ای جز امید ندارم. ای خدا، من را از بخشایشت ناامید نکن.
بضاعت: سرمایه

پایه‌های آواییبَ ضا عَت   نَ  یا  وَرد  ال  لااُ  مید
پایه‌های آواییخُ  دا  یازِ عَف  وَممَ  کُن  نااُ  مید
نشانه‌های هجاییU – –U – –U – –U –
وزنفعولنفعولنفعولنفعل

همچنین بخوانید: جواب خودارزیابی درس چهارم علوم و فنون یازدهم انسانی

توجه: شما دانش آموز پایه یازدهم رشته علوم انسانی می توانید برای دسترسی سریع و آسان تر به جواب تمرینات و سوالات دروس کتاب علوم و فنون ادبی یازدهم متوسطه دوم ، در انتهای عنوان خود عبارت «ماگرتا» را نیز در گوگل جستجو کنید.

✅ در انتها امیدواریم که مقاله جواب سوالات خودارزیابی درس ۶ ششم کتاب علوم و فنون ادبی پایه یازدهم متوسطه دوم ؛ برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد. شما می توانید سوالات خود را در بخش نظرات بیان کنید. 💕

زنجیران

هم‌بنیانگذار ماگرتا ، عاشق دنیای وب و ۷ سالی ست که فعالیت جدی در حوزه اینترنت دارم. تخصص من تولید محتوایی‌ست که مورد نیاز مخاطبان است. مدیر ارشد تیم شبکه های اجتماعی سایت هستم. به قول ماگرتایی‌ها وقت بروز شدنه !

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *