جواب سوالات درس ۶ عربی یازدهم معارف اسلامی ؛ صفحه ۷۴ تا ۸۲
گام به گام تمرینات درس 6 ششم کتاب عربی، زبان قرآن (2) پایه یازدهم رشته علوم و معارف اسلامی
جواب تمرین های درس ششم عربی یازدهم معارف اسلامی ؛ در این نوشته به پاسخ صحیح و غلط، اختبر نفسک و تمرین های صفحه ۷۴ ، ۷۸ ، ۷۹ ، ۸۰ ، ۸۱ و ۸۲ درس ۶ ششم «اَلْوالِي الْمُتَواضِعُ»» از کتاب عربی، زبان قرآن (۲) پایه یازدهم متوسطه دوم رشته علوم و معارف اسلامی پرداخته ایم. در ادامه با آموزش و پرورش ماگرتا همراه باشید.
پاسخ درس بعدی: جواب درس هفتم عربی یازدهم معارف اسلامی

جواب صحیح و غلط صفحه ۷۴ ششم عربی یازدهم معارف اسلامی
عَيِّنِ الصَّحيحَ وَالْخَطَأَ حَسَبَ نَصِّ الدَّرْسِ.
«بر اساس متن درس، درست و نادرست را مشخص کن.»
۱- كانَ سَلمانُ واليَ مَدينَةِ الْبَصْرَةِ.
ترجمه: سلمان فرمانروای شهر بصره بود.
پاسخ: غلط است.
۲- اِعْتَذَرَ الرَّجُلُ الشّاميُّ إلَى سَلمانَ.
ترجمه: مرد شامى از سلمان عذرخواهی کرد.
پاسخ: صحیح است.
۳- تَعَجَّبَ الشّاميُّ مِنْ مَلابِسِ سَلمانَ.
ترجمه: مرد شامى از لباسهای سلمان تعجب کرد.
پاسخ: صحیح است.
۴- رَفَضَ سَلمانٌ أَنْ يُساعِدَ الرَّجُلَ الشّاميَّ.
ترجمه: سلمان از کمک کردن به مرد شامى خودداری کرد.
پاسخ: غلط است.
۵- اَلنّاسُ أَسْرَعوا نَحْوَ سَلْمانَ لِيَأْخُذوا مِنْهُ الْحِمْلَ.
ترجمه: مردم به سمت سلمان دویدند تا بار را از او بگیرند.
پاسخ: صحیح است.
پاسخ تمرین اول صفحه ۷۸ و ۷۹ درس ۶ عربی یازدهم معارف اسلامی
التَّمْرينُ الأَوَّلُ: عَيِّن ما يَلي فِي الْعباراتِ التاليةِ:
تمرین اول: در عبارات زیر، موارد زیر را مشخص کنید:
الف) الْإعرابَ «الرفعِ والنصبِ والجرِّ والْجزِمِ»
ب) علاماتِ الإعراب
ج) نوعَ الإعراب «أصلي، فرعي، تقديري أو محلي»
١- لَا يَسْعَدُ امْرُؤٌ إِلَّا بِطَاعَةِ اللهِ.
ترجمه: هیچ انسانی جز با اطاعتِ خداوند، سعادتمند و خوشبخت نمیشود.
٢- بِذِكْرِ اللهِ تُسْتَنزَلُ الرَّحْمَةُ.
ترجمه: با یاد خداوند، رحمت فرود آورده میشود (نازل میگردد).
٣- ﴿إِنَّ اللهَ يُحِبُّ الَّذينَ يُقاتِلُونَ في سَبيلِهِ صَفَّا.﴾ الصَّف: ۴
ترجمه: همانا خداوند کسانی را دوست دارد که در راه او صفبسته (متحد) میجنگند.
۴- ﴿هُوَ الَّذى أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى وَدينِ الحَقِ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ کُلِّهِ وَلَوْکَرِه الْمُشْرِكُونَ﴾ الصّفّ: ۹
ترجمه: او کسی است که پیامبرش را با هدایت و دینِ حق فرستاد تا آن را بر همهٔ دینها پیروز گرداند، هرچند مشرکان ناخشنود باشند.
| کلمه | الإعراب | علامة الإعراب | نوع الإعراب |
|---|---|---|---|
| اِمْرُؤٌ | رفع | ضمّه | اصلی |
| يَسْعَدُ | رفع (فعل مضارع منفی) | ضمّه -ُ | اصلی |
| تُسْتَنْزَلُ | رفع (فعل مضارع مجهول) | ضمّه -ُ | اصلی |
| يُحِبُّ | رفع (فعل مضارع) | ضمّه -ُ | اصلی |
| الَّذينَ | نصب (اسم موصول / مفعولبه) | مبنی بر فتح | محلی (محلاً منصوب) |
| يُقاتِلونَ | رفع (فعل مضارع / افعال خمسه) | ثبوت نون (-نَ) | فرعی |
| الْهُدى | جر (اسم مجرور به حرف جر) | کسرهٔ مقدره | تقدیری |
| يُظْهِرَ | نصب (فعل مضارع به دلیل «لـِ» ناصبه) | فتحه -َ | اصلی |
| الْمُشْرِكونَ | رفع (فاعل) | واو (-ونَ) | فرعی |
جواب تمرین دوم صفحه ۷۹ و ۸۰ درس ششم عربی یازدهم معارف اسلامی
التَّمرِينُ الثَّاني: تَرْجِمِ الْجُمَلَ الآتيةَ ثُمَّ أعْرِبْهَا وبیِّنْ علامةَ الإعرابِ!
تمرین دوم: جملاتِ زیر را ترجمه کن، سپس آنها را اعرابگذاری کن و علامتِ اعراب را هم مشخص کن!
١- بِالطَّاعَةِ تُزْلَف١ُ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقِينَ.
ترجمه: بهوسیلهٔ اطاعت، بهشت برای پرهیزکاران نزدیک میشود.
| کلمه | نقش و اعراب | علامت اعراب |
|---|---|---|
| بِالطَّاعَةِ | جارّ و مجرور | کسره؛ اصلی |
| تُزْلَفُ | فعل مضارع مرفوع، مجهول | ضمّه؛ اصلی |
| الْجَنَّةُ | نایب فاعل مرفوع | ضمّه؛ اصلی |
| لِلْمُتَّقِينَ | جارّ و مجرور | یاء؛ فرعی |
٢- حَلَاوَةُ الْمَعْصِيَةِ يُفْسِدُهَا أَلِيمُ الْعُقُوبَةِ.
ترجمه: شیرینیِ گناه را دردناکبودنِ کیفر تباه میکند.
| کلمه | نقش و اعراب | علامت اعراب |
|---|---|---|
| حَلَاوَةُ | مبتدا مرفوع | ضمّه؛ اصلی |
| الْمَعْصِيَةِ | مضافٌإلیه مجرور | کسره؛ اصلی |
| يُفْسِدُ | فعل مضارع مرفوع | ضمّه؛ اصلی |
| هَا | ضمیر متصل، مفعولٌبه | مبنی؛ محلاً منصوب |
| أَلِيمُ | فاعل مرفوع | ضمّه؛ اصلی |
| الْعُقُوبَةِ | مضافٌإلیه مجرور | کسره؛ اصلی |
٣- ﴿يُسَبِحُ للهِ ما فِي السَّماواتِ وَما فِي الْأَرْضِ.﴾ التغابن: ١
ترجمه: هرچه در آسمانها و زمین است، خداوند را تسبیح میگوید.
| کلمه | نقش و اعراب | علامت اعراب |
|---|---|---|
| يُسَبِّحُ | فعل مضارع مرفوع | ضمّه؛ اصلی |
| لِلَّهِ | جارّ و مجرور | کسره؛ اصلی |
| مَا | اسم موصول، فاعل | مبنی؛ محلاً مرفوع |
| فِي السَّمَاوَاتِ | جارّ و مجرور | کسره؛ اصلی |
| وَ | حرف عطف | مبنی؛ اعراب ندارد |
| مَا | اسم موصول، معطوف به «ما» | مبنی؛ محلاً مرفوع |
| فِي الْأَرْضِ | جارّ و مجرور | کسره؛ اصلی |
للإعراپ:
| – | بِالطَّاعَةِ | تُزْلَفُ | الْجَنَّةُ | لِلْمُتَّقِينَ |
|---|---|---|---|---|
| الإعراب | جارّ و مجرور | مرفوع | مرفوع | جارّ و مجرور |
| علامة الإعراب | کسره | ضمّه | ضمّه | یاء |
| علامة الإعراب | اصلی | اصلی | اصلی | اصلی |
| – | حَلَاوَةُ | الْمَعْصِيَةِ | يُفْسِدُ | هَا | أَلِيمُ | الْعُقُوبَةِ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| الإعراب | مرفوع | مجرور | مرفوع | محلاً منصوب | مرفوع | مجرور |
| علامة الإعراب | ضمّه | کسره | ضمّه | مبنی | ضمّه | کسره |
| علامة الإعراب | اصلی | اصلی | اصلی | محلی | اصلی | اصلی |
| – | يُسَبِّحُ | لِلَّهِ | مَا | فِي السَّمَاوَاتِ | مَا | فِي الْأَرْضِ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| الإعراب | مرفوع | جارّ و مجرور | محلاً مرفوع | جارّ و مجرور | محلاً مرفوع | جارّ و مجرور |
| علامة الإعراب | ضمّه | کسره | مبنی | کسره | مبنی | کسره |
| علامة الإعراب | اصلی | اصلی | محلی | اصلی | محلی | اصلی |
پاسخ تمرین سوم صفحه ۸۰ و ۸۱ درس ششم عربی یازدهم معارف اسلامی
الثَّمرينُ الثَّالِثُ: تَرِجمِ الجُمَلَ ثُمَّ أَكملِ الجدولَ الآتي:
تمرین سوم: جملات را ترجمه کن، سپس جدول زیر را کامل کن.
١- ﴿وَالْوالِداتُ يُرْضِعْنَ أَوْلادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كامِلَيْنِ﴾ البقرة: ٢٣٣
ترجمه: «و مادران، فرزندان خود را دو سال تمام، شیر میدهند.»
٢- ﴿ما يريدُ اللهُ ليَجعلَ عليكُم مِنْ حَرَج … ﴾ المائدة: ۶
ترجمه: «خداوند نمیخواهد برای شما سختی قرار دهد…»
٣- ﴿هذا بَصائِرُ لِلنَّاسِ وَهُدَى وَرَحْمَةُ لِقَوْمٍِ يُوقِنُونَ﴾ الجاثية: ٢٠
ترجمه: «این (قرآن) برای مردم، روشنگریها و هدایت و رحمتی برای گروهی است که اهل یقین هستند.»
| کلمه | الإعراب | علامة الإعراب |
|---|---|---|
| يُرْضِعْنَ | فعل مضارع مرفوع | ضمّه ظاهر |
| هُنَّ | ضمیر متصل، فاعل مؤخّر (در محل رفع) | ضمّه مقدّر (نیابه از ضمّه ظاهر) |
| حَوْلَيْنِ | ظرف زمان، منصوب | یاء نیابه از فتحه |
| كامِلَيْنِ | صفت برای «حَوْلَيْنِ»، منصوب | یاء نیابه از فتحه |
| یُریدُ | فعل ماضی مبنی برای مجهول | سکون |
| يَجْعَلُ | فعل مضارع مرفوع (منصوب به «لِـ» پس از آن) | ضمّه ظاهر |
| هذا | اسم اشاره، مبتدا در محل رفع | نیابه از رفع (محلی) |
| بَصائِرُ | خبرِ «هذا»، مرفوع | ضمّه ظاهر |
جواب تمرین چهارم صفحه ۸۱ و ۸۲ درس ۶ عربی یازدهم معارف اسلامی
التَّمرينُ الرَّابعُ: تَرجمِ الأبياتَ الآتيةَ ثُمَّ أكملِ الْجَدوَلَ الآتي:
تمرین چهارم: ابیات/شعرهای زیر را ترجمه کن، سپس جدول زیر را تکمیل کن.
| فَكَمْ لِلهِ مِن لُطفٍ خَفيٍ ترجمه: چه بسیار لطف پنهانی از سوی خداوند (وجود دارد) | يَدُقُّ خِفاهُ عَن فَهمِ الَّذكي ترجمه: که ظرافت و دقّت آن، از فهم آدم باهوش نیز پنهان و مخفی میماند |
| وكَمْ يُسرٍ أَتىَ من بَعدِ عُسرٍ ترجمه: و چه بسیار آسانی و گشایشی که پس از سختی و تنگنا فرا رسید | فَفَّرَجَ كُربَةَ القلبِ الشّجيِّ ترجمه: و اندوه و غمّ دل غمگین و دردمند را برطرف ساخت |
| و كَمْ أَمرٍ تُساءُ به صَباحاً ترجمه: و چه بسیار کار و امری که صبحگاهان از آن ناراحت و غمگین میشوی | فتَاتيكَ الَمَسَرَّةُ فى العَشَيِ ترجمه: ولی خوشحالی و شادمانیات در شامگاه به تو میرسد |
| إذا ضاقَت بك الأَحوالُ يوماً ترجمه: اگر روزی کارها و احوالت بر تو تنگ و سخت شد | فَثِقْ بالواحدِ الفردِ العليِّ ترجمه: پس به خدای یگانه و بلندمرتبه اعتماد و توکّل کن |
| تَوَسَّلْ بالنَّبيِّ فكُلُ خَطبٍ ترجمه: به پیامبر (اکرم) متوسّل شو، زیرا هر سختی و مشکلی | يَهُونُ إذا تُوسِّلَ بالنَّبيِّ ترجمه: با توسّل به پیامبر (اکرم) آسان و کوچک میشود |
| ولا تَجزَعْ إذا ما نابَ خَطبٌ ترجمه: و اگر سختی و گرفتاری به تو روی آورد، بیتابی و جزع مکن | فَكَمْ لِله مِن لُطفٍ خَفيٍّ ترجمه: چه بسیار لطف پنهانی از سوی خداوند (وجود دارد) |
| الكلمة | نوع الإعراب | علامة الإعراب |
|---|---|---|
| يَدُقُّ | مرفوع | الضمّة |
| خِفا | مرفوع | الضمّة المقدّرة |
| تُساءُ | مرفوع | الضمّة |
| المَسَرَّةُ | مرفوع | الضمّة |
| العَلِيِّ | مجرور | الكسرة |
| يَهُونُ | مرفوع | الضمّة |
| لا تَجْزَعْ | مجزوم | السكون |
| خَطْبٌ | مرفوع | الضمّة |
| خَفِيٍّ | مجرور | الكسرة |
پاسخ تمرین پنجم صفحه ۸۲ درس ششم عربی یازدهم معارف اسلامی
التَّمرينُ الخامِسُ: لِلتَّحليلِ الصَّرفيّ!
تمرین پنجم: برای تحلیل صرفی!
جدول اول:
| فعل | ماضی / مضارع / امر | مجرد / مزید | باب | لازم / متعدی | معلوم / مجهول | معرب / مبنی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| يَسْعَدُ | مضارع | مجرد | باب ندارد | لازم | معلوم | معرب |
| تَسْتَنْزِلُ | مضارع | مزید | استفعال | متعدی | معلوم | معرب |
| يُقاتِلونَ | مضارع | مزید | مفاعلة | متعدی | معلوم | معرب |
| أَرْسَلَ | ماضی | مزید | إفعال | متعدی | معلوم | مبنی |
| تُزْلَفُ | مضارع | مزید | إفعال | متعدی | مجهول | معرب |
جدول دوم:
| اسم | مفرد / مثنی / جمع | مذکر / مؤنث | معرفه / نکره | جامد / مشتق | معرب / مبنی |
|---|---|---|---|---|---|
| الْمُشْرِكونَ | جمع (مذکر سالم) | مذکر | معرفه | مشتق | معرب |
| حَلاوَة | مفرد | مؤنث | نکره | جامد | معرب |
| السَّماوات | جمع (مؤنث سالم) | مؤنث | معرفه | جامد | معرب |
| الرَّحْمَة | مفرد | مؤنث | معرفه | جامد | معرب |
| خَفِيّ | مفرد | مذکر | نکره | مشتق | معرب |
نکته: شما دانش آموزان عزیز پایه یازدهم متوسطه دوم، برای دسترسی سریع و بهتر به ترجمه و جواب تمرینات درس های کتاب عربی یازدهم معارف اسلامی، می توانید با اضافه کردن کلمه «ماگرتا» در سرچ های درسی خود، به مطلب مورد نظرتان دست پیدا کنید.
معنی درس: ترجمه درس ششم عربی یازدهم معارف اسلامی
✅ در انتها امیدواریم که این گام به گام تمرینات درس 6 ششم کتاب عربی یازدهم متوسطه دوم رشته علوم و معارف اسلامی، برای شما دانش آموزان عزیز مفید بوده باشد و از آن استفاده و بهره برده باشید.


























